Balaton Gölü Dokuz Yıl Sonra Dondu; Yetkililer Buz Güvenliği Konusunda Uyarıyor

Orta Avrupa'nın en büyük gölü ve bazen Macar Denizi olarak anılan Balaton Gölü, yoğun bir soğuk hava akımının ardından, en son Ocak 2017'de görülen bir durumla, kesintisiz bir buz örtüsüne ulaştı. Bu nadir kış olayı, gölün 592 kilometrekarelik yüzeyinde belirgin bir manzara oluştururken, uzmanlar ve yetkililer halkı potansiyel tehlikeler konusunda uyarıyor.

Macaristan genelinde, Ocak 2026'nın başlarında Sibirya kökenli aşırı soğuk hava dalgaları sıcaklıkları -15°C'nin altına düşürerek bu donma sürecini tetikledi. Gölün su sıcaklığı şu anda 1°C civarındayken, kıyı bölgelerinde buzlanma başladı. Oluşum süreci, ilk etapta güçlü rüzgarların henüz şekillenmekte olan buz tabakalarını parçalamasıyla karmaşık bir seyir izledi. Ancak, son günlerde rüzgar hızlarının belirgin şekilde düşmesi ve özellikle kıyı şeridine yakın noktalarda gece sıcaklıklarının -10°C'nin altına inmesi, buzun nihayet gölün açık sularında birleşik bir katman oluşturmasını sağladı. Bu durum, gölün neredeyse on yıldır tam olarak donmadığı göz önüne alındığında önemli bir meteorolojik gelişmedir.

Macaristan Meteoroloji Servisi HungaroMet, 13 Ocak 2026 tarihi itibarıyla göl üzerinde dolaşmanın kesinlikle yasak ve hayatı tehdit edici olduğunu acil olarak belirtti. Güvenlik açısından kritik olan nokta, mevcut buz kalınlığının rekreasyonel faaliyetler için yetersiz olmasıdır. Güvenli geçiş için gerekli olan pratik standart, en az 10 santimetre kalınlığında bir buz tabakası gerektirmektedir. Siófok yakınlarında, Cuma sabahı itibarıyla buz kalınlığının yaklaşık altı santimetreye ulaştığı rapor edildi. Daha da endişe verici olan, yeni yağan karın buzu yalıtarak, güvenli erişim için zorunlu olan daha fazla kalınlaşmayı engellemesidir. Uzmanlar, güvenli buzun sadece dondurucu soğuğa değil, aynı zamanda karsız bir yüzeye de ihtiyaç duyduğunu, karın buz yapısını olumsuz etkilediğini vurgulamaktadır.

Bu aşırı kış koşulları, Macaristan genelinde genel bir etki yarattı; Ocak 2026'nın başlarında bazı bölgelerde 30 cm'ye varan kar örtüsü bildirildi ve Ulaştırma Bakanı János Lázár, ülkenin toplu taşıma sisteminin yoğun kar yağışına hazır olduğunu belirtti. Bu dönemde, aşırı hava koşulları trajik sonuçlara da yol açtı; bir bisikletçinin hayatını kaybetmesiyle sonuçlanan trafik kazalarının üç katına çıktığı rapor edildi. Bu olaylar, Macaristan'ın kış koşullarına hazırlıklı olma kapasitesini bir kez daha gündeme getirdi.

Tarihsel bağlamda, 2000'li yılların başına kadar gölün genellikle Ocak ayına kadar tamamen donduğu ve buz kalınlığının ortalama 20 santimetre civarında olduğu belirtilmektedir. Balaton Gölü, 77 kilometre uzunluğa ve 4 ila 14 kilometre arasında değişen genişliğe sahiptir ve Zala Nehri ana su kaynağıdır. Gölün donması, Szántód ve Tihany arasındaki feribot seferlerini şimdilik etkilememiş olup, buz hareketinin henüz seyrüseferi engellememesi nedeniyle seferler sabah 7:00 ile akşam 5:15 arasında devam etmektedir. Bu nadir don olayı, gölün yazın ortalama 25°C su sıcaklığı ile balıkçılık ve yelkencilik için önemli bir merkez olan turizm potansiyelini kış aylarında bile gündeme getirmektedir. Yetkililer, önümüzdeki günlerde daha fazla donlu gecenin buz örtüsünü güçlendirebileceği tahmininde bulunsa da, 13 Ocak itibarıyla halkın buzdan uzak durması hayati önem taşımaktadır.