Prezydent Mołdawii otwarcie popiera referendum w sprawie zjednoczenia z Rumunią

Prezydent Republiki Mołdawii, Maia Sandu, ujawniła swoje osobiste stanowisko dotyczące potencjalnego zjednoczenia kraju z Rumunią. Miało to miejsce 12 stycznia 2026 roku podczas wystąpienia w popularnym brytyjskim podcaście politycznym „The Rest Is Politics”, prowadzonym przez Rory’ego Stewarta i Alastaira Campbella. Głowa państwa jednoznacznie stwierdziła, że gdyby doszło do referendum w tej sprawie, ona osobiście oddałaby głos za włączeniem Mołdawii w skład Rumunii.

Prezydent Sandu uzasadniła swoją osobistą preferencję narastającymi zagrożeniami geopolitycznymi. Podkreśliła, że małym państwom, takim jak Mołdawia, coraz trudniej jest utrzymać demokratyczny ład i suwerenność w obliczu zewnętrznych nacisków. W szczególności zwróciła uwagę na agresywne działania Federacji Rosyjskiej jako czynnik destabilizujący. Przypomniała również, że idea ponownego zjednoczenia była żywo dyskutowana pod koniec lat 80., w okresie ruchów odrodzenia narodowego, ponieważ Mołdawia historycznie była częścią Rumunii w latach 1918–1940.

Jednakże, ponieważ wówczas nie przeprowadzono plebiscytu, rzeczywisty poziom poparcia społecznego dla unii pozostał nieznany. Pani Prezydent dokonała wyraźnego rozróżnienia między swoimi prywatnymi przekonaniami a oficjalną strategią państwową. Przyznała, że aktualne dane socjologiczne, w tym sondaż przeprowadzony przez firmę IMAS w czerwcu 2025 roku, wskazują, że większość obywateli Mołdawii na obecnym etapie sprzeciwia się scenariuszowi unii. Wspomniane badanie wykazało, że poparcie dla unii wynosi 28 procent.

W związku z tym, oficjalny kurs polityczny pozostaje skoncentrowany na integracji europejskiej. Sandu uznała ten kierunek za cel bardziej realny dla zagwarantowania bezpieczeństwa państwa, a także cieszący się szerokim poparciem społecznym. W kontekście utrzymującego się napięcia na arenie międzynarodowej, Mołdawia kontynuuje marsz ku członkostwu w Unii Europejskiej. Należy przypomnieć, że 14 grudnia 2023 roku podjęto decyzję o rozpoczęciu negocjacji akcesyjnych.

Jako dowód postępu na tej ścieżce, od 1 stycznia 2026 roku Mołdawia przystąpiła do strefy „Roam Like at Home” z Unią Europejską. W dniu 12 stycznia 2026 roku publiczny nadawca Moldova1 zapowiedział start programu „Ja i Unia Europejska”, którego celem jest wyjaśnianie etapów eurointegracji i zwalczanie dezinformacji. Stanowi to odzwierciedlenie ogólnonarodowego skupienia na wektorze europejskim, co jest obecnie priorytetem strategicznym.

Historycznie rzecz biorąc, koncepcja unii napotykała na opór ze strony środowisk mołdovenistycznych, które opowiadają się za utrzymaniem pełnej niepodległości. Analitycy zauważają, że choć kulturowe pokrewieństwo i wspólnota językowa – którą Sandu określa jako rumuński, a nie odrębny język mołdawski – istnieją, to historia relacji między Mołdawią a Rumunią rozwija się inaczej niż w przypadku zjednoczenia Niemiec i RFN. Osobiste sympatie prezydent do idei unii są zatem ściśle powiązane z pragmatyczną strategią umacniania suwerenności poprzez głębszą integrację instytucjonalną ze strukturami Unii Europejskiej.