Frankrijk versnelt verbod op sociale media voor jongeren onder de 15 jaar tegen september 2026 en breidt smartphoneverbod uit naar lycea

De Franse president Emmanuel Macron heeft een versnelde wetgevingsprocedure geïnitieerd die gericht is op het invoeren van een landelijk verbod op toegang tot sociale media voor kinderen onder de vijftien jaar. De beoogde datum voor de inwerkingtreding van deze maatregel is september 2026. Het staatshoofd heeft de Senaat de opdracht gegeven om ervoor te zorgen dat het betreffende wetsvoorstel binnen de gestelde termijn wordt aangenomen. Hierbij benadrukte hij de noodzaak om de cognitieve en emotionele functies van de opgroeiende generatie te beschermen tegen de manipulatieve invloed van algoritmen, met name die van Amerikaanse en Chinese platforms.

Dit wetgevingsinitiatief, dat krachtig wordt gepromoot door Laura Miller, afgevaardigde van de partij "Renaissance", voorziet tevens in een uitbreiding van het verbod op het gebruik van mobiele telefoons naar alle instellingen voor middelbaar onderwijs, de zogenaamde lycea. Hiermee worden de beperkingen die sinds 2018 al van kracht zijn voor basisscholen en de eerste jaren van het voortgezet onderwijs, aanzienlijk uitgebreid. Macron beschouwt het verbod op mobiele telefoons in lycea als een "zeer duidelijk signaal" aan de samenleving over de noodzaak van striktere digitale grenzen.

Het besluit maakt deel uit van een bredere internationale trend waarbij de digitale regulering voor minderjarigen wereldwijd wordt aangescherpt. Frankrijk volgt hiermee het voorbeeld van Australië, dat een volledig verbod op sociale media voor personen onder de 16 jaar heeft ingevoerd. Dit leidde tot de verwijdering van 4,7 miljoen accounts in de maand nadat de wet op 10 december 2025 van kracht werd. Daarnaast heeft het Britse Hogerhuis onlangs een soortgelijk verbod goedgekeurd, en kondigde de voorzitter van de Europese Commissie, Ursula von der Leyen, in september 2025 plannen aan voor strengere maatregelen op het niveau van de gehele Europese Unie.

De basis voor deze drastische maatregelen wordt gevormd door de bevindingen van nationale gezondheidsinstanties en diverse juridische procedures. De Franse gezondheidsautoriteit ANSES concludeerde dat er een correlatie bestaat tussen intensief gebruik van sociale media en een afname van het zelfrespect bij adolescenten. Bovendien is er sprake van een verhoogde blootstelling aan inhoud die gerelateerd is aan zelfbeschadiging en suïcidale thema's. Deze zorgen worden ondersteund door rechtszaken waarbij verschillende Franse gezinnen claims hebben ingediend tegen TikTok, omdat zij schadelijke content in verband brengen met tragische incidenten onder tieners.

Het wetsvoorstel is specifiek gericht op het dichten van de huidige kloof in de leeftijdscontrole. Volgens Miller is er momenteel geen sprake van een effectieve verificatie van de leeftijd bij de toegang tot diverse platforms. Statistische gegevens bevestigen de urgentie van het probleem rondom excessieve schermtijd: 90% van de jongeren in de leeftijd van 12 tot 17 jaar maakt dagelijks gebruik van een smartphone, waarbij 58% van hen tijd doorbrengt op sociale media. Bovendien besteedt elke tweede tiener dagelijks tussen de twee en vijf uur aan zijn of haar smartphone.

Terwijl sommige wetenschappelijke kringen oproepen tot een meer evenwichtige beoordeling van het bewijsmateriaal, zetten de Franse autoriteiten in op preventieve interventie. Steunend op de gegevens van ANSES en internationale precedenten, streeft de regering ernaar om digitale veiligheid te waarborgen voor de volgende generatie. Door deze proactieve houding hoopt Frankrijk de negatieve effecten van digitale verslaving en ongecontroleerde algoritmen te beperken, en zo een gezondere omgeving te creëren voor de jeugd in een steeds complexere digitale wereld.