Papa Leo XIV'den İnsani Kardeşlik Günü Mesajı: Ermenistan-Azerbaycan Barışı Ödüllendirildi

4 Şubat 2026 tarihinde, Uluslararası İnsani Kardeşlik Günü vesilesiyle Papa Leo XIV, ilk mesajını yayımlayarak, Zayed İnsani Kardeşlik Ödülleri 2026 takdim törenine odaklandı. Bu tören, özellikle Ermenistan ile Azerbaycan arasındaki ilişkilerin normalleşmesi ve sonuç olarak imzalanan barış anlaşmasını onurlandırdı. Papa, kardeşliğin yalnızca söylemle değil, somut eylemlerle hayata geçirilmesi gereken pratik bir sorumluluk olduğunu vurguladı.

Bu mesaj, Papa Francis ve El-Ezher Büyük İmamı Ahmed El-Tayyeb'in 2019'da imzaladığı İnsani Kardeşlik Belgesi'nin yedinci yıl dönümüyle örtüştü. Papa Leo XIV, ödül alan liderleri umut ekenler olarak nitelendirerek, en derin ayrılıkların dahi somut adımlarla iyileştirilebileceği inancını pekiştirdi. Ödül töreninin merkezinde, 8 Ağustos 2025'te imzalanan ve on yıllık Dağlık Karabağ ihtilafını sona erdiren Ermenistan-Azerbaycan barış anlaşmasının mimarları yer aldı. Bu kapsamda, Azerbaycan Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ve Ermenistan Cumhuriyeti Başbakanı Nikol Paşinyan, barış çabaları nedeniyle Zayed Ödülü'ne layık görüldü. Aliyev, ödül töreninin Abu Dabi'de yapılmasının, 8 Ağustos 2025'teki Washington anlaşmalarına giden yolun BAE'de gerçekleşen bir toplantıyla başladığını hatırlatarak sembolik önemine dikkat çekti.

Diplomatik başarı, dönemin ABD Başkanı Donald Trump'ın aracılığıyla gerçekleşen barış anlaşmasıyla yakından bağlantılıdır. Anlaşmanın bir parçası olarak, ABD'nin TRIPP (Trump Uluslararası Barış ve Refah Yolu) koridoru üzerinde 99 yıllığına münhasır kalkınma hakları elde etmesi, jeopolitik ve ekonomik boyutları ön plana çıkardı. TRIPP, Azerbaycan'ın ana topraklarını Nahçıvan'a bağlayacak, Türkiye'yi Hazar Denizi'ne ulaştıracak ve Güney Kafkasya üzerinden Avrupa ile Orta ve Doğu Asya'yı birbirine bağlayan Orta Koridor için hayati bir bağlantı oluşturacak bir yol, demiryolu ve enerji koridorudur. ABD'nin bu 99 yıllık münhasır hakları, Washington'un bölgede uzun vadeli güvenlik ve siyasi taahhütlerinin ticari çıkarlarla desteklendiği şeklinde yorumlandı.

Ayrıca, Filistin yardım kuruluşu Taawon ve Afgan kız çocuklarının eğitimi savunucusu Zarqa Yaftali de ödüllendirilenler arasındaydı. Paşinyan, ödülün iki ülkenin halklarının ortak başarısı olduğunu belirtirken, ödül alanların eylemleri, kardeşliğin bir ütopya değil, günlük ve somut bir görev olduğunu gösterdi.

Papa Leo XIV, olumlu gelişmelere rağmen uluslararası durumla ilgili endişelerini de dile getirdi. Özellikle, Yeni START Nükleer Silahların Azaltılması Antlaşması'nın 4 Şubat 2026'da sona ermesiyle ortaya çıkan yeni bir silahlanma yarışı endişesini dile getirerek, bu durumun dünyayı daha tehlikeli bir yer haline getirebileceği uyarısında bulundu. Bu antlaşma, 2010'da imzalanmış olup, ABD ve Rusya arasındaki stratejik nükleer kuvvetleri sınırlayan yasal çerçeveyi sağlamaktaydı ve süresinin dolması, elli yılı aşkın süredir devam eden ikili nükleer silah kontrolünde önemli bir kopuşu işaret etmektedir. Papa'nın mesajı, kardeşliğin küresel çapta silahlanma gerilimlerine karşı da bir duruş sergilemesi gerektiğini ima etti.