Gwałtowna Zima Paraliżuje Europę Środkową Intensywnymi Opady i Marznącym Deszczem

Piąty dzień stycznia 2026 roku przyniósł do Europy Środkowej strefę intensywnych zjawisk atmosferycznych, charakteryzujących się obfitymi opadami śniegu oraz niebezpiecznym deszczem marznącej mżawki. Na Węgrzech, zwłaszcza w południowych regionach, odnotowano akumulację pokrywy śnieżnej przekraczającą 10 centymetrów, co wymusiło wydanie żółtych alertów meteorologicznych dla dziesięciu komitatów z powodu trudnych warunków drogowych. Jednocześnie, wzdłuż wschodnich rubieży kraju, mieszanka deszczu lodowego i marznącej mżawki spowodowała ekstremalnie śliską nawierzchnię, skutkując licznymi utrudnieniami w transporcie i komunikacji.

Meteorolodzy wskazują, że zderzenie mas powietrza wywołuje intensywne opady śniegu w Europie Środkowej, a prognozy sugerują, że ten front arktyczny może przynieść nawet metr śniegu w niektórych rejonach kontynentu w nadchodzących tygodniach. Na północy, Dania również zmagała się z konsekwencjami arktycznej fali, doświadczając niskich temperatur i prognozowanych zamieci śnieżnych, kontynuujących trend zapoczątkowany wcześniejszymi, obfitymi opadami w regionach Jutlandii i Fionii. W poprzedzających dniach niektóre duńskie okręgi zanotowały nawet 41 centymetrów śniegu, a na dzień 5 stycznia uwaga meteorologów skupiła się na utrzymywaniu się niskich temperatur i potencjale do dalszych, rozproszonych opadów śnieżnych w perspektywie całego tygodnia.

Te ekstremalne warunki zimowe kontrastują z długoterminowymi trendami klimatycznymi, które dla Danii wskazują na znaczące zmniejszenie rocznej liczby dni śnieżnych. W styczniu w Kopenhadze średnia temperatura w najzimniejszym miesiącu oscyluje zazwyczaj między -0,5°C a 0,5°C, co podkreśla nietypowy charakter obecnych, głębokich mrozów. Sytuacja w Europie Środkowej wynika ze zderzenia niżów znad Morza Północnego i północnej Rosji z wyżem znad Atlantyku, co sprzyja dynamicznej i wietrznej pogodzie. W Polsce, znajdującej się pod wpływem niżu znad Skandynawii, prognozowano na początek tygodnia opady śniegu i marznący deszcz, co jest typowe dla tego typu układów barycznych.

W kontekście globalnych zmian klimatycznych, Europa ociepla się najszybciej spośród kontynentów, a raporty wskazują, że Polska w ostatniej dekadzie (2014–2023) straciła średnio około trzy tygodnie zimy, co czyni obecne załamanie pogodowe zjawiskiem wartym odnotowania. W Danii, w ciągu ostatniej dekady, odnotowano 21 dodatkowych dni z temperaturą powyżej zera, ilustrując ogólny trend ocieplenia, pomimo obecnych epizodów silnego mrozu. W rejonach przygranicznych Węgier, gdzie wystąpiła mieszanka deszczu marznącego i deszczu lodowego, służby drogowe musiały zmierzyć się z problemem gołoledzi, podobnie jak w Polsce, gdzie ostrzeżenia pierwszego stopnia dotyczyły marznących opadów deszczu lub mżawki na zachodzie kraju 1 stycznia 2026 roku. Władze w regionach dotkniętych intensywnymi opadami, jak np. na polskim Pomorzu, gdzie prognozowano przyrost pokrywy śnieżnej do 10–20 cm, wydały alerty RCB, wskazując na trudne warunki drogowe i możliwość przerw w dostawie prądu. Zjawiska te wpisują się w szerszy kontekst dynamicznej cyrkulacji atmosferycznej, gdzie Oscylacja Arktyczna w fazie ujemnej wymusza spływ zimnego powietrza na niższe szerokości geograficzne.