Căng thẳng biên giới leo thang: Pakistan tuyên bố "chiến tranh mở" với Afghanistan sau các cuộc không kích trả đũa

Tình hình quân sự giữa Islamabad và Kabul đã chạm ngưỡng khủng hoảng vào thứ Sáu, ngày 27 tháng 2 năm 2026, sau một chuỗi các cuộc đụng độ xuyên biên giới khốc liệt bắt đầu từ ngày hôm trước. Bộ trưởng Quốc phòng Pakistan, ông Khawaja Asif, đã chính thức đưa ra tuyên bố bắt đầu một cuộc "chiến tranh mở" chống lại chính quyền Taliban tại Afghanistan. Ông nhấn mạnh rằng sự kiên nhẫn của phía Islamabad hiện đã hoàn toàn cạn kiệt trước những diễn biến phức tạp và các hành động khiêu khích liên tục tại khu vực biên giới.

Sự leo thang này diễn ra dọc theo đường Durand, một đường biên giới gây tranh cãi dài khoảng 2.640 đến 2.670 km mà phía Kabul từ lâu đã không công nhận tính hợp pháp. Xung đột bùng phát dữ dội sau khi lực lượng vũ trang Afghanistan tiến hành các chiến dịch tấn công quy mô lớn vào các cơ sở quân sự của Pakistan vào ngày 26 tháng 2. Phía Afghanistan khẳng định đây là hành động đáp trả trực tiếp các cuộc không kích trước đó của Pakistan vào lãnh thổ của họ. Ngay lập tức, Pakistan đã phát động chiến dịch quân sự mang mật danh "Ghazab Lil Haq" (có nghĩa là "Cơn thịnh nộ của Công lý" hoặc "Sự trừng phạt chính nghĩa"). Trong khuôn khổ chiến dịch này, lực lượng không quân Pakistan đã thực hiện nhiều đợt không kích diện rộng vào các vị trí quân sự trên khắp Afghanistan, bao gồm thủ đô Kabul, thành phố Kandahar và tỉnh Paktia.

Những hành động quân sự này là hệ quả tất yếu của chuỗi căng thẳng kéo dài do các vụ tấn công khủng bố xảy ra tại Pakistan, tiêu biểu là vụ đánh bom nhà thờ Hồi giáo Shiite ở Islamabad vào ngày 6 tháng 2. Islamabad cáo buộc Taliban Afghanistan đang che giấu và hỗ trợ các tay súng thuộc nhóm "Tehrik-e Taliban Pakistan" (TTP). Trước đó, vào ngày 11 tháng 2 năm 2026, Bộ trưởng Asif cũng đã đưa ra những cảnh báo nghiêm khắc về khả năng can thiệp quân sự trước khi tháng Ramadan bắt đầu. Những nỗ lực ngoại giao được thiết lập vào cuối năm 2025 thông qua sự trung gian của Thổ Nhĩ Kỳ và Qatar, sau các cuộc đụng độ vào tháng 10 năm 2025, giờ đây đã bị giáng một đòn nặng nề và đứng trước nguy cơ đổ vỡ hoàn toàn.

Trong bối cảnh xung đột, hai bên đã đưa ra những số liệu thương vong hoàn toàn trái ngược nhau. Các quan chức Pakistan, bao gồm Bộ trưởng Thông tin Attaullah Tarar và người phát ngôn của Thủ tướng Mosharraf Ali Zaidi, tuyên bố đã tiêu diệt tới 133 tay súng Taliban và làm bị thương hơn 200 người khác. Họ cũng khẳng định đã phá hủy 27 đồn bốt và chiếm giữ được 9 vị trí chiến lược của đối phương. Ngược lại, Bộ Quốc phòng Afghanistan báo cáo rằng có 55 binh sĩ Pakistan đã thiệt mạng và hàng chục đơn vị thiết bị quân sự bị thu giữ. Phía Afghanistan cũng thừa nhận có 8 binh sĩ của họ tử trận và 11 người bị thương, đồng thời tuyên bố đã phá hủy hai cơ sở quân sự của Pakistan và chiếm quyền kiểm soát 19 chốt quân đội dọc biên giới.

Ngoài việc tuyên bố tình trạng chiến tranh, Bộ trưởng Khawaja Asif còn đưa ra những cáo buộc gay gắt khi cho rằng Taliban đã biến Afghanistan thành một "thuộc địa của Ấn Độ" và đang tích cực thực hiện hành vi "xuất khẩu chủ nghĩa khủng bố". Ông viết rằng: "Họ đã tập hợp những kẻ khủng bố từ khắp nơi trên thế giới tại Afghanistan và bắt đầu xuất khẩu chủ nghĩa khủng bố ra bên ngoài. Họ đã tước đoạt các quyền con người cơ bản của chính người dân mình, đặc biệt là quyền của phụ nữ vốn được Hồi giáo bảo vệ." Ông Asif cũng khẳng định thêm rằng Pakistan đã nỗ lực hết sức để duy trì sự ổn định thông qua các kênh trực tiếp và các quốc gia thân hữu, nhưng giờ đây mọi giới hạn chịu đựng đã bị vượt qua.

Đáp lại những cáo buộc trên, cơ quan quốc phòng Afghanistan kiên quyết khẳng định rằng các hành động quân sự của họ chỉ là sự phản kháng chính đáng trước các cuộc không kích đẫm máu từ phía Pakistan vốn đã gây ra nhiều thương vong cho dân thường vô tội. Cộng đồng quốc tế đã nhanh chóng lên tiếng bày tỏ sự lo ngại sâu sắc về nguy cơ nổ ra một cuộc chiến tranh toàn diện. Người phát ngôn của Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres đã kêu gọi cả hai bên kiềm chế tối đa, tuân thủ các chuẩn mực của luật pháp quốc tế và ưu tiên bảo vệ tính mạng của thường dân. Hiện tại, tình trạng phong tỏa hoàn toàn các cửa khẩu biên giới, bao gồm cả điểm trung chuyển huyết mạch Torkham, vẫn đang tiếp diễn, điều này càng làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng nhân đạo và kinh tế trong khu vực vốn đã nhiều bất ổn.