Chính phủ Anh công bố Kế hoạch Nhà ở Ấm áp 15 Tỷ Bảng

Vào ngày 20 tháng 1 năm 2026, Chính phủ Anh đã chính thức khởi động "Kế hoạch Nhà ấm" (Warm Homes Plan), đánh dấu một bước ngoặt lịch sử trong nỗ lực hiện đại hóa quỹ nhà ở của quốc gia này. Với tổng ngân sách lên tới 15 tỷ bảng Anh, đây được coi là dự án công lớn nhất từ trước đến nay nhằm cải thiện điều kiện sống cho người dân. Sáng kiến này không chỉ đơn thuần là một chương trình hỗ trợ tài chính mà còn là một chiến lược toàn diện để tái cấu trúc hạ tầng năng lượng dân dụng.

Mục tiêu trọng tâm của chương trình là nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng cho ít nhất 5 triệu hộ gia đình vào năm 2030. Thông qua việc cải thiện khả năng giữ nhiệt và tối ưu hóa hệ thống sưởi, chính phủ kỳ vọng sẽ giúp khoảng một triệu gia đình thoát khỏi tình trạng nghèo đói về nhiên liệu trước khi thập kỷ này khép lại. Đây là một nỗ lực đầy tham vọng nhằm đảm bảo rằng mọi người dân đều có quyền tiếp cận với một không gian sống ấm áp và tiết kiệm chi phí.

Cấu trúc của "Kế hoạch Nhà ấm" được xây dựng dựa trên ba trụ cột chiến lược chính:

• Cung cấp các gói hỗ trợ có mục tiêu cho những hộ gia đình có thu nhập thấp, vốn là đối tượng dễ bị tổn thương nhất trước biến động giá năng lượng.
• Đưa ra một đề xuất phổ quát dành cho mọi công dân, khuyến khích sự tham gia rộng rãi của cộng đồng vào công cuộc xanh hóa nhà ở.
• Thiết lập các quy định mới nghiêm ngặt hơn đối với lĩnh vực nhà cho thuê để đảm bảo tiêu chuẩn sống tối thiểu cho người thuê nhà.

Thủ tướng Keir Starmer đã mô tả việc triển khai kế hoạch này là một "thời điểm xoay chiều" quan trọng trong cuộc chiến chống lại tình trạng nghèo đói về năng lượng tại Anh. Ông nhấn mạnh rằng việc sở hữu một ngôi nhà ấm áp không nên là một đặc quyền mà phải trở thành một sự đảm bảo cơ bản cho mọi gia đình người Anh, giúp họ ổn định cuộc sống và giảm bớt gánh nặng chi phí sinh hoạt hàng ngày.

Dưới sự giám sát của Bộ An ninh Năng lượng và Phát thải ròng bằng không (DESNZ), sáng kiến này là lời giải trực tiếp cho cuộc khủng hoảng chi phí sinh hoạt kéo dài và những thách thức về khả năng chi trả năng lượng. Dữ liệu thực tế cho thấy một thực trạng đáng báo động khi tốc độ lắp đặt hệ thống cách nhiệt tại các hộ gia đình đã sụt giảm mạnh hơn 90% trong giai đoạn từ năm 2010 đến 2024. Sự trì trệ này đã khiến hàng triệu ngôi nhà trở nên mong manh trước sự leo thang của giá năng lượng quốc tế.

Một phần không thể thiếu của kế hoạch là việc áp dụng Tiêu chuẩn Nhà ở Tương lai (Future Homes Standard). Bắt đầu từ đầu năm 2026, quy định này sẽ bắt buộc tất cả các công trình xây dựng mới phải được lắp đặt các tấm pin năng lượng mặt trời. Đây là bước đi chiến lược nhằm chuyển đổi dần sang các nguồn năng lượng tái tạo ngay từ khâu thiết kế và xây dựng ban đầu, giảm thiểu sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch.

Bộ trưởng Năng lượng Ed Miliband đã gọi đây là một dự án quốc gia mang tính biểu tượng trong cuộc chiến chống nghèo đói năng lượng. Trong tổng số 15 tỷ bảng Anh, cơ cấu phân bổ vốn được xác định rất rõ ràng nhằm tối ưu hóa hiệu quả:

• 5 tỷ bảng Anh sẽ được dành riêng cho các gói hiện đại hóa miễn phí cho các gia đình thu nhập thấp, bao gồm lắp đặt pin mặt trời và hệ thống lưu trữ năng lượng với giá trị lên tới 12.000 bảng mỗi hộ.
• Chính phủ sẽ cung cấp các khoản vay với lãi suất thấp hoặc bằng không cho tất cả các chủ sở hữu nhà để đầu tư vào pin mặt trời, bộ lưu trữ và bơm nhiệt.
• Một khoản trợ cấp phổ quát trị giá 7.500 bảng Anh sẽ được duy trì để hỗ trợ người dân mua và lắp đặt các loại bơm nhiệt hiện đại.

Một trong những tham vọng lớn nhất của chương trình là tăng gấp ba số lượng ngôi nhà có lắp đặt tấm pin năng lượng mặt trời trên mái vào năm 2030. Để điều phối các nỗ lực khổng lồ này, Cơ quan Nhà ấm (Warm Homes Agency) đã được thành lập. Cơ quan này sẽ hợp nhất chức năng của nhiều cấu trúc nhà nước khác nhau nhằm loại bỏ sự chồng chéo và tăng cường hiệu quả thực thi. Các thị trưởng địa phương cũng sẽ đóng vai trò then chốt trong việc triển khai và giám sát quá trình hiện đại hóa tại từng khu vực cụ thể.

Ngoài những lợi ích trực tiếp về năng lượng, chương trình kéo dài 10 năm này còn hứa hẹn mang lại những tác động tích cực to lớn cho nền kinh tế quốc gia. Dự kiến sẽ có tới 180.000 việc làm mới được tạo ra trong lĩnh vực hiệu quả năng lượng và sưởi ấm sạch vào năm 2030. Tổng vốn đầu tư, khi tính cả sự tham gia của khu vực tư nhân, có thể đạt tới con số ấn tượng là 38 tỷ bảng Anh.

Cuối cùng, Chính phủ Anh cũng đã tăng gấp ba mức đầu tư vào chuỗi cung ứng bơm nhiệt, lên tới 90 triệu bảng Anh. Mục tiêu cốt lõi là đảm bảo ít nhất 70% số lượng bơm nhiệt được lắp đặt sẽ được sản xuất ngay tại lãnh thổ Vương quốc Anh. Điều này không chỉ giúp đảm bảo an ninh cung ứng mà còn thúc đẩy ngành công nghiệp sản xuất trong nước phát triển mạnh mẽ và bền vững hơn trong những thập kỷ tới.