Lũ Lụt Kỷ Lục Giữa Tháng 11/2025: Miền Trung Việt Nam Gánh Chịu Thiệt Hại Nghiêm Trọng

Khu vực ven biển Nam Trung Bộ và Tây Nguyên của Việt Nam đã hứng chịu một đợt lũ lụt có cường độ cực đoan trong khoảng thời gian từ ngày 16 đến 22 tháng 11 năm 2025, với lượng mưa đạt mức chưa từng có trong lịch sử quan trắc. Cục Khí tượng Thủy văn, trực thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường, xác nhận đây là hiện tượng thời tiết cực đoan, phá vỡ các kỷ lục lịch sử. Tổ chức Khí tượng Thế giới (WMO) đã phân loại đây là sự kiện hiếm gặp, gần như không thể dự báo chính xác về lượng mưa.

Dữ liệu khí tượng ghi nhận lượng mưa vượt ngưỡng lịch sử tại nhiều trạm quan trắc. Cụ thể, trạm Sơn Hòa (Đắk Lắk) đo được 601,2mm, trong khi Quy Nhơn (Gia Lai) nhận 380,6mm, cả hai đều vượt qua các giới hạn đã ghi nhận trước đó. Một số khu vực như Sơn Thành Tây tích lũy lượng mưa lên tới 1.000mm đến 1.200mm chỉ trong vài ngày ngắn ngủi. Sự kiện này bất thường vì nó xảy ra muộn hơn quy luật lũ lụt thông thường tại Nam Trung Bộ trong 30 năm qua, vốn thường đạt đỉnh trước ngày 15 tháng 11, cho thấy sự thay đổi rõ rệt trong quy luật thủy văn do biến đổi khí hậu.

Sự tàn khốc của đợt lũ lụt còn được thể hiện qua việc nhiều hệ thống sông lớn đồng loạt phá vỡ các mốc lũ lịch sử. Cục Khí tượng Thủy văn xác nhận hiện tượng lũ đồng thời vượt đỉnh trên 3 đến 5 lưu vực là điều cực kỳ hiếm, gần như chưa từng thấy trong hơn 50 năm quan trắc. Cụ thể, sông Ba (Đắk Lắk) đã vượt đỉnh lũ lịch sử năm 1993, và sông Dinh Ninh Hòa (Khánh Hòa) vượt mốc lịch sử năm 1986. Việc Thủy điện Sông Ba Hạ tại Đắk Lắk xả lũ với lưu lượng 16.100 mét khối trên giây vào lúc 18 giờ ngày 19 tháng 11 cũng được ghi nhận là mức xả lớn nhất kể từ khi vận hành.

Tính đến sáng ngày 23 tháng 11 năm 2025, các báo cáo sơ bộ từ Cục Quản lý đê điều và Phòng, chống thiên tai cho thấy thiệt hại về người là nghiêm trọng, với tổng cộng 102 trường hợp tử vong và mất tích trên toàn khu vực. Tỉnh Đắk Lắk là địa phương chịu tổn thất nhân mạng cao nhất với 63 người chết và 8 người mất tích. Thiệt hại vật chất ước tính ban đầu lên đến 9.035 nghìn tỷ Đồng Việt Nam, với các thống kê cập nhật sau đó cho thấy tổng thiệt hại kinh tế sơ bộ có thể lên tới 13.078 tỷ đồng, trong đó Đắk Lắk (5.330 tỷ đồng) và Khánh Hòa (5.000 tỷ đồng) là hai địa phương bị ảnh hưởng nặng nề nhất về kinh tế.

Trong bối cảnh khẩn cấp, công tác ứng phó và khắc phục hậu quả đã được triển khai quyết liệt. Bộ Quốc phòng ban hành Công điện hỏa tốc số 7483/CĐ-BQP ngày 21 tháng 11, chỉ đạo huy động tối đa nguồn lực. Tính đến ngày 22 tháng 11, Bộ Quốc phòng đã điều động gần 45.000 lượt cán bộ, chiến sĩ cùng hơn 2.200 phương tiện các loại để hỗ trợ cứu hộ. Sáng 23 tháng 11, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính, dù đang công tác tại Nam Phi, đã chủ trì cuộc họp trực tuyến khẩn cấp với lãnh đạo bốn tỉnh trọng điểm là Gia Lai, Đắk Lắk, Khánh Hòa, và Lâm Đồng để chỉ đạo các biện pháp cấp bách. Chính phủ cũng quyết định hỗ trợ khẩn cấp 1.100 tỷ đồng từ nguồn dự phòng ngân sách trung ương năm 2025 cho bốn địa phương này, cùng với 4.000 tấn gạo dự trữ quốc gia.

Thiệt hại lan rộng sang lĩnh vực nông nghiệp và cơ sở hạ tầng, với hơn 82.000 ha lúa, hoa màu và hơn 117.000 ha cây trồng lâu năm bị hư hại, cùng với hơn 3,3 triệu con gia súc, gia cầm bị cuốn trôi. Về giao thông, mặc dù các tuyến quốc lộ do Trung ương quản lý đã được thông xe toàn bộ tính đến 17 giờ ngày 23 tháng 11, vẫn còn 17 vị trí tắc nghẽn trên các tuyến quốc lộ do địa phương quản lý, đặc biệt là trên Quốc lộ 27C qua Khánh Hòa và các đèo lớn như đèo Khánh Lê, đèo Mimosa, đòi hỏi sự điều phối giao thông phức tạp và nỗ lực lớn từ các đơn vị thi công.