Thị trường tài chính hồi phục sau khi Mỹ tạm hoãn các cuộc không kích vào hạ tầng năng lượng Iran

Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump vừa chính thức thông báo về việc tạm dừng các kế hoạch tấn công quân sự nhắm vào hệ thống hạ tầng năng lượng và điện lực của Cộng hòa Hồi giáo Iran. Quyết định này thiết lập một giai đoạn đình hoãn kéo dài trong thời hạn năm ngày, một động thái mà ông Trump mô tả là kết quả trực tiếp từ những cuộc đối thoại "rất hiệu quả và tốt đẹp" với phía Tehran nhằm tháo gỡ cuộc đối đầu hiện nay tại khu vực Trung Đông. Tuy nhiên, sự trì hoãn này mang tính điều kiện và phụ thuộc hoàn toàn vào tiến trình đàm phán dự kiến sẽ diễn ra xuyên suốt tuần này.

Thông báo trên ngay lập tức xoa dịu những lo ngại sâu sắc trên thị trường, vốn trước đó đã đẩy giá dầu thô tăng vọt và gây ra sự biến động mạnh mẽ trên các chỉ số chứng khoán toàn cầu. Ngay sau tuyên bố của Tổng thống Trump về việc tạm dừng các hành động quân sự nhắm vào các tài sản năng lượng của Iran, giá dầu thô kỳ hạn, bao gồm cả dầu Brent tiêu chuẩn, đã ghi nhận mức sụt giảm đáng kể, lần đầu tiên rơi xuống dưới ngưỡng 100 USD/thùng sau nhiều tuần căng thẳng. Tại thị trường châu Âu, giá khí đốt tự nhiên cũng phản ứng bằng cách giảm gần 4%. Sự điều chỉnh giá mạnh mẽ này cho thấy kỳ vọng của thị trường về nguy cơ gián đoạn nguồn cung năng lượng do xung đột quân sự đã giảm bớt, dù trước đó giá dầu Brent từng chạm mốc 111,97 USD/thùng.

Tuy nhiên, trái ngược hoàn toàn với những khẳng định của Tổng thống Trump về một cuộc đối thoại tích cực, truyền thông nhà nước Iran, dẫn nguồn từ các quan chức Bộ Ngoại giao, đã kiên quyết bác bỏ mọi thông tin về các cuộc tiếp xúc hoặc đàm phán trực tiếp với chính quyền Mỹ. Các nguồn tin từ Tehran khẳng định rằng Tổng thống Hoa Kỳ đã phải lùi bước sau khi Iran đe dọa sẽ thực hiện các cuộc tấn công trả đũa vào các mục tiêu chiến lược tại Tây Á. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) thậm chí còn gọi những tuyên bố của ông Trump là một hình thức của "chiến tranh tâm lý". Những thông tin mâu thuẫn này đang tạo ra một yếu tố bất định lớn về tiến trình ngoại giao thực sự giữa hai quốc gia.

Phản ứng trước tin tức về việc hoãn các hành động quân sự, các chỉ số chứng khoán chính của châu Âu đã đảo ngược đà giảm ban đầu, trong đó chỉ số Euro Stoxx 50 ghi nhận mức tăng trưởng khả quan. Các sàn giao dịch chứng khoán Mỹ cũng chuẩn bị cho một phiên mở cửa ở mức cao hơn khi tâm lý chấp nhận rủi ro quay trở lại thị trường. Các lĩnh vực vốn nhạy cảm với rủi ro địa chính trị, chẳng hạn như ngành hàng không, đã chứng kiến sự gia tăng đáng kể trong các phiên giao dịch tiền thị trường. Sự phục hồi này phản ánh niềm tin của các nhà đầu tư vào việc giảm bớt tạm thời mối đe dọa về một cuộc xung đột khu vực rộng lớn hơn, điều có thể gây gián đoạn các tuyến thương mại toàn cầu, đặc biệt là eo biển Hormuz – nơi vận chuyển khoảng 20% lượng dầu cung ứng cho toàn thế giới.

Trước đó, vào ngày 21 tháng 3, ông Trump đã công bố một tối hậu thư yêu cầu Iran đầu hàng ngay lập tức và đe dọa sẽ phá hủy các nhà máy điện của nước này nếu các yêu cầu không được đáp ứng trong vòng 48 giờ. Trong bối cảnh cuộc xung đột giữa Mỹ và Iran đã bước sang tuần thứ ba, thị trường vốn đã dần thích nghi với tình trạng căng thẳng kéo dài, dẫn đến việc giá vàng và dầu liên tục leo thang. Nhìn lại quá khứ, sau các cuộc tấn công diễn ra vào ngày 28 tháng 2, thị trường chứng khoán châu Âu và châu Á đã sụt giảm mạnh: chỉ số Stoxx 600 giảm 1,94% xuống còn 621,57 điểm, trong khi chỉ số Nikkei 225 cũng mất 1,4% giá trị.