Zjednoczone Emiraty Arabskie i Bułgaria otwierają wspólną stację badawczą na Antarktydzie

We wtorek, 10 lutego 2026 roku, na mroźnej Wyspie Livingstona doszło do historycznego wydarzenia, które otwiera nowy rozdział w międzynarodowej współpracy polarnej. Zjednoczone Emiraty Arabskie (ZEA) oraz Bułgarski Instytut Antarktyczny (BAI) oficjalnie zainaugurowały działalność swojej pierwszej wspólnej stacji naukowo-badawczej. Laboratorium to, zlokalizowane na terenie bułgarskiej bazy, jest owocem wielomiesięcznych przygotowań i symbolem zacieśniającego się partnerstwa naukowego między Abu Zabi a Sofią w zakresie badań nad regionami polarnymi.

Realizacja tego ambitnego przedsięwzięcia nie była łatwa, biorąc pod uwagę ekstremalne warunki panujące na Antarktydzie. Od 9 lutego region ten znajdował się w uścisku potężnego sztormu, co wystawiło na próbę determinację personelu technicznego i naukowego. Zespół badawczy dotarł na miejsce na pokładzie bułgarskiego okrętu naukowo-badawczego „Święci Cyryl i Metody” (RSV 421). Jednostka ta powróciła w rejon wyspy 9 lutego, kończąc wcześniejszą misję wzdłuż Półwyspu Antarktycznego. Warto przypomnieć, że statek wyruszył w tę długą podróż z bułgarskiego portu w Warnie 7 listopada 2025 roku, stanowiąc kluczowy element 34. Bułgarskiej Ekspedycji Antarktycznej.

Nowo otwarta placówka ma dla Zjednoczonych Emiratów Arabskich znaczenie strategiczne, będąc ich pierwszym laboratorium na bułgarskiej stacji. Obiekt został zaprojektowany jako wielofunkcyjne centrum techniczne, służące do przygotowywania, konserwacji oraz modernizacji zaawansowanej aparatury badawczej. Będzie on również pełnił rolę bezpiecznego magazynu dla czułych sensorów, które są niezbędne do precyzyjnego monitorowania tempa topnienia lodowców oraz innych kluczowych zjawisk polarnych. Inicjatywa ta jest częścią szeroko zakrojonego programu polarnego ZEA, który wystartował w 2024 roku z myślą o budowaniu krajowych kadr naukowych i zwiększaniu wkładu państwa w globalne badania nad klimatem.

Jednym z najbardziej zaawansowanych technologicznie elementów wspólnego projektu jest zmodernizowana stacja sejsmiczna. Została ona opracowana dzięki połączonym siłom inżynierów z Bułgarii i ZEA, a jej unikalną cechą jest zdolność do przesyłania danych w czasie rzeczywistym. System ten odgrywa fundamentalną rolę w architekturze bezpieczeństwa regionu, wspierając modele wczesnego ostrzegania przed potencjalnymi falami tsunami. Bezpośredni nadzór nad badaniami sprawują naukowcy z Emiratów, Ahmed Al Kaabi oraz Badr Al Ameri, którzy aktywnie uczestniczą w pracach 34. wyprawy antarktycznej, wnosząc swoją wiedzę do wspólnego dorobku naukowego.

W uroczystej ceremonii otwarcia wzięli udział czołowi przedstawiciele obu państw. Bułgarską stronę reprezentował profesor Christo Pimpirev, legendarny polarnik, kierownik bułgarskich ekspedycji oraz prezes BAI. Towarzyszyli mu admirał flotylli Boyan Medniarov oraz kapitan-profesor Miroslav Tsvetkov z Akademii Marynarki Wojennej w Warnie. Podczas spotkania podkreślano, że międzynarodowa współpraca naukowa na Antarktydzie ma wymierne znaczenie dla bezpieczeństwa całego świata. Jest to szczególnie istotne w obliczu zagrożeń klimatycznych – szacuje się, że całkowite roztopienie pokrywy lodowej mogłoby doprowadzić do podniesienia poziomu mórz o 60 metrów. Taki scenariusz byłby katastrofalny dla państw o niskim położeniu nad poziomem morza, w tym dla Zjednoczonych Emiratów Arabskich.

Sukces operacji na Wyspie Livingstona jest dowodem na to, że dzięki dyplomacji naukowej i wymianie doświadczeń, narody mogą skutecznie realizować złożone projekty w najbardziej nieprzyjaznych środowiskach globu. Wspólne działania ZEA i Bułgarii w sektorze polarnym są w pełni zgodne z długofalową strategią Emiratów, która zakłada budowę silnej obecności naukowej zarówno w Arktyce, jak i na Antarktydzie. Poprzez takie inicjatywy, oba kraje nie tylko poszerzają granice ludzkiej wiedzy, ale także budują fundamenty pod bardziej stabilną i przewidywalną przyszłość w dobie globalnych zmian środowiskowych.