Dokumentalny hit Netflixa o Judit Polgár otworzy festiwal Sundance 27 stycznia 2026 roku

Globalny gigant streamingowy Netflix oficjalnie zapowiedział premierę pełnometrażowego filmu dokumentalnego pod tytułem „Królowa szachów” (ang. Queen of Chess), który skupia się na niezwykłej drodze życiowej i zawodowej węgierskiej arcymistrzyni Judit Polgár. Polgár, powszechnie uznawana za najwybitniejszą kobietę w historii tej dyscypliny, staje się centralną postacią opowieści o ambicji i przełamywaniu niemożliwego. Światowa premiera tego wyczekiwanego dzieła została zaplanowana na 27 stycznia 2026 roku i uświetni program prestiżowego festiwalu filmowego Sundance w Salt Lake City, w amerykańskim stanie Utah. Wybór tego miejsca na debiut podkreśla artystyczną i społeczną wagę produkcji, która ma szansę stać się jednym z najważniejszych dokumentów sportowych nadchodzących lat.

Reżyserią filmu zajęła się Rory Kennedy, wybitna twórczyni nominowana do Oscara i wielokrotna laureatka nagrody Emmy, której dorobek obejmuje tak poruszające i rzetelne obrazy jak „Ostatnie dni w Wietnamie”. Kennedy słynie z umiejętności łączenia drobiazgowych badań historycznych z niezwykle dynamiczną i emocjonalną narracją, co obiecuje widzom głębokie doświadczenie kinowe. Głównym wątkiem filmu jest determinacja Polgár, by rzucić wyzwanie Garriemu Kasparowowi, który w okresie największych sukcesów Węgierki nie tylko dominował w światowych rankingach, ale również publicznie kwestionował naturalne predyspozycje kobiet do rywalizacji na najwyższym szachowym poziomie. Film analizuje to starcie nie tylko w kategoriach sportowych, ale jako walkę o uznanie i szacunek w hermetycznym środowisku.

Produkcja rzuca nowe światło na słynny „eksperyment rodzinny”, którego pomysłodawcą był ojciec Judit, László Polgár – ceniony węgierski psycholog i pedagog. László całe swoje życie poświęcił udowodnieniu tezy, że geniusz nie jest cechą wrodzoną, lecz wynikiem odpowiedniego wychowania i ciężkiej pracy, głosząc hasło: „geniuszy się tworzy, a nie rodzi”. W ramach tego unikalnego procesu edukacyjnego wychował on trzy córki – Susan, Sofię oraz najmłodszą Judit – czyniąc z szachów fundament ich domowego nauczania. Film szczegółowo dokumentuje, jak ta nietypowa metoda wychowawcza wpłynęła na losy sióstr i jak pozwoliła im udowodnić całemu światu, że bariery intelektualne w sporcie są jedynie konstruktem społecznym, a nie biologicznym.

Kariera Judit Polgár to pasmo rekordów, które do dziś budzą podziw ekspertów na całym świecie. Już jako dwunastolatka, w styczniu 1989 roku, zdołała przebić się do pierwszej setki rankingu FIDE, zajmując w nim 55. lokatę. Prawdziwy przełom nastąpił jednak w 1991 roku, kiedy to w wieku zaledwie 15 lat i 4 miesięcy Polgár uzyskała tytuł arcymistrza, bijąc tym samym 33-letni rekord legendarnego Bobby’ego Fischera i stając się najmłodszą osobą w historii z tym wyróżnieniem. Jest ona jedyną kobietą, która kiedykolwiek znalazła się w ścisłej dziesiątce najlepszych szachistów świata (osiągając 8. miejsce w lipcu 2004 roku) oraz jedyną, której ranking Elo przekroczył magiczną barierę 2700 punktów. Jej lista zwycięstw jest imponująca i obejmuje triumfy nad jedenastoma aktualnymi lub byłymi mistrzami świata, w tym nad takimi ikonami jak Anatolij Karpow, Władimir Kramnik czy wspomniany wcześniej Garri Kasparow.

W procesie tworzenia „Królowej szachów” wykorzystano niezwykle bogaty materiał źródłowy, w tym obszerne i szczere wywiady z samą Judit Polgár, jej rodziną oraz czołowymi postaciami międzynarodowej społeczności szachowej. Twórcy uzyskali również dostęp do nigdy wcześniej niepublikowanych materiałów archiwalnych, które pozwalają zajrzeć za kulisy wielkich turniejów i życia prywatnego rodziny Polgár. Za stronę wizualną odpowiada operator Imre Juhász, a nad całością produkcji czuwał producent wykonawczy Gábor Harmi. Film jest prezentowany jako wielowymiarowe studium pokonywania barier płciowych, społecznych i kulturowych, stając się uniwersalną opowieścią o dążeniu do doskonałości mimo przeciwności losu.

Po wielkim otwarciu na festiwalu Sundance, gdzie Rory Kennedy jest stałym i cenionym gościem, dokument „Królowa szachów” trafi do globalnej biblioteki platformy Netflix. Premiera streamingowa zaplanowana na 6 lutego 2026 roku pozwoli milionom widzów na całym świecie poznać historię kobiety, która zmieniła oblicze królewskiej gry. Ambicją twórców jest ukazanie osiągnięć Judit Polgár jako ponadczasowego przykładu niezłomności i odwagi w kwestionowaniu zastanego porządku. Film ma nie tylko dokumentować fakty, ale przede wszystkim inspirować do walki o własne marzenia, niezależnie od tego, jak bardzo sceptyczne może być otoczenie wobec naszych możliwości i talentu.