Nowe badanie wykazało, że poszczególne góry lodowe Antarktydy w zróżnicowany sposób wpływają na cyrkulację wody, odżywianie ekosystemów i bilans węglowy Oceanu Południowego. Zmienia to nasze postrzeganie roli lodowców – nie są one tylko topniejącymi masami, lecz aktywnymi uczestnikami przemian biochemicznych w oceanach.
Naukowcy zbadali dwie gigantyczne góry lodowe – A23a i A76a – i odkryli, że ich wpływ na środowisko morskie jest od siebie zasadniczo odmienny.
Podczas topnienia ogromna góra lodowa uwalnia do wody cenne substancje:
- żelazo
- azot
- fosfor
- krzem
Pierwiastki te stymulują zakwit fitoplanktonu – mikroskopijnych organizmów, które stanowią fundament całego morskiego łańcucha pokarmowego.
Fitoplankton pełni istotne role w ekosystemie:
Zapewnia on pożywienie rybom, wspiera egzystencję wielorybów i ptaków oraz pochłania dwutlenek węgla z atmosfery.
W ten sposób góry lodowe mogą istotnie zwiększać biologiczną produktywność oceanu.
Badanie przyniosło zaskakujący rezultat: podczas gdy jedna z gór lodowych wywołała potężny zakwit fitoplanktonu, druga nie wywarła niemal żadnego zauważalnego efektu.
Oznacza to, że każda góra lodowa funkcjonuje niczym odrębny system klimatyczny z własną historią wędrówki i unikalnym składem chemicznym.
Topnienie lodowych gigantów powoduje unoszenie się wód głębinowych, czyli proces znany jako upwelling.
Wynosi on ku powierzchni dodatkowe substancje odżywcze, takie jak żelazo, azot oraz fosfor,
co stymuluje dalszy rozkwit życia morskiego.
W ten sposób góry lodowe oddziałują nie tylko na lokalne ekosystemy w swoim bezpośrednim sąsiedztwie, ale również na znacznie szersze obszary oceaniczne.
Rozwijający się wokół gór lodowych fitoplankton pochłania dwutlenek węgla z atmosfery.
Według szacunków dotyczących Oceanu Południowego:
Góry lodowe mogą odpowiadać za 10–20% przepływu węgla w tym regionie poprzez stymulowanie produktywności biologicznej. Czyni to z nich istotny element systemu klimatycznego Ziemi.
Słodka woda z topniejących lodowców zmienia strukturę warstw oceanicznych:
Powoduje to silniejszą stratyfikację, zmienia pionowe mieszanie się wód oraz oddziałuje na główne prądy oceaniczne.
Dane historyczne potwierdzają, że topnienie antarktycznej pokrywy lodowej już w przeszłości modyfikowało tempo cyrkulacji w oceanach świata.
Świadczy to o tym, że lodowce mają moc zmieniania procesów klimatycznych w skali całej planety.
W wraz z ociepleniem klimatu spodziewany jest wzrost liczby dużych gór lodowych.
Oznacza to, że ich wpływ na cyrkulację oceaniczną, produktywność biologiczną i cykl węglowy będzie przybierać na sile.
Zrozumienie tych mechanizmów staje się kluczem do prognozowania przyszłego klimatu Ziemi.
Góry lodowe przestają być kojarzone wyłącznie z symbolem topnienia. Okazują się one aktywnymi współtwórcami życia w oceanach.
Tam, gdzie lód styka się z wodą, rodzą się nowe prądy niosące składniki odżywcze oraz nowe formy życia – to właśnie w tych miejscach ocean na nowo dostraja swój oddech do rytmu całej planety.
