Een spiegel voor de onderzoeker: Hoe persoonlijke overtuigingen een profeet in een dictator veranderen (en omgekeerd)
❓VRAAG:
Lee, wat vindt u van het boek over Christus van Joelia Latynina, waarin ze hem op basis van verschillende bronnen presenteert als de leider van een gevaarlijke sekte?
❗️ANTWOORD van lee:
Het is een uitstekend analytisch onderzoek. En zoals vaker in dit soort gevallen, leidt de drang om een eigen visie te vormen tot een heel specifieke interpretatie. De wens om het eigen gelijk te bewijzen, zorgt ervoor dat 'feiten' er met de haren worden bijgesleept. Dit betekent dat de hypothesen in het boek worden onderbouwd met selectieve citaten, waarbij de context volledig wordt genegeerd. Ook de manipulatie van bronnen is evident: «dit lezen we wel, dat slaan we over, en hier pakken we de vis in…».
Het leidmotief van het boek is «ik ben gekomen om de boel hier af te breken». De figuur van Christus wordt neergezet als een potentiële dictator met louter mercantiele belangen, wiens macht uit zijn handen is geglipt. Dientengevolge worden alle «wonderbaarlijke gebeurtenissen» gepresenteerd als «agitatiepropaganda», en is de logica van «heb uw naaste lief» niets meer dan een sluwe list van een sekteleider.
Ik zou zeggen dat dit een treffend voorbeeld is van hoe de geest uit elke omstandigheid (of het nu een geschiedenis of een gebeurtenis is) kan kneden wat hij maar wil. Dat is niet verrassend in een tijd waarin informatie tot een professioneel wapen is verheven. Het is veelzeggend dat Latynina ook werk heeft gepubliceerd over de grondlegger van de propaganda, die indirect de «leermeester van Goebbels» en van hedendaagse inlichtingendiensten werd.
In feite zien we hier hoe de menselijke geest een realiteit creëert op basis van datgene waarin hij gelooft.
