Trump công bố tin nhắn riêng với Macron giữa bão tranh cãi về Greenland và đe dọa thuế quan

Vào ngày 20 tháng 1 năm 2026, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã gây ra một sự cố ngoại giao nghiêm trọng khi công khai các ảnh chụp màn hình về cuộc trò chuyện riêng tư được cho là với Tổng thống Pháp Emmanuel Macron trên mạng xã hội Truth Social. Hành động gây tranh cãi này diễn ra trong bối cảnh quan hệ xuyên Đại Tây Dương đang rạn nứt sâu sắc, bắt nguồn từ những nỗ lực kiên quyết của Washington nhằm mua lại đảo Greenland và các lời đe dọa áp thuế trừng phạt từ phía Mỹ đối với các quốc gia Liên minh Châu Âu, bao gồm cả Pháp.

Các nguồn tin thân cận với Điện Élysée đã xác nhận tính xác thực của những tin nhắn bị rò rỉ này. Nội dung tin nhắn của ông Macron cho thấy sự đồng thuận về các lập trường chung tại Syria và triển vọng hợp tác trong vấn đề Iran, nhưng đồng thời cũng bày tỏ sự kinh ngạc trước tham vọng của ông Trump đối với Greenland. Nhà lãnh đạo Pháp đã thẳng thắn đặt câu hỏi: "Tôi không hiểu ông đang làm gì với Greenland". Trước đó, ông Trump đã đe dọa áp mức thuế 200% đối với các mặt hàng rượu vang và sâm panh của Pháp sau khi ông Macron từ chối tham gia "Hội đồng Hòa bình" về Gaza do Tổng thống Mỹ đề xuất.

Nhằm tìm kiếm một lối thoát ngoại giao để hạ nhiệt căng thẳng, Tổng thống Macron đã đề xuất tổ chức một hội nghị G7 tại Paris vào thứ Năm, ngày 22 tháng 1 năm 2026, ngay sau khi kết thúc Diễn đàn Kinh tế Thế giới tại Davos. Đề xuất này bao gồm khả năng mời đại diện từ Ukraine, Đan Mạch, Syria và Nga tham gia các cuộc thảo luận bên lề. Tuy nhiên, bóng đen của cuộc chiến thương mại vẫn bao trùm khi ông Trump tuyên bố áp thuế 10% đối với hàng hóa nhập khẩu từ tám quốc gia châu Âu — bao gồm Pháp, Đan Mạch, Đức, Anh, Thụy Điển, Na Uy, Phần Lan và Hà Lan — bắt đầu từ ngày 1 tháng 2 năm 2026. Mức thuế này dự kiến sẽ tăng lên 25% vào ngày 1 tháng 6 nếu yêu cầu về việc "mua lại hoàn toàn và toàn bộ Greenland" không được đáp ứng. Ủy ban Châu Âu đã lên tiếng kêu gọi các bên kiềm chế, trong khi các cuộc thảo luận về việc kích hoạt Công cụ chống cưỡng bức (ACI) của EU đang được tiến hành khẩn trương.

Cuộc khủng hoảng này phản ánh những toan tính chiến lược của Mỹ tại vùng Bắc Cực nhằm đối phó với tầm ảnh hưởng ngày càng tăng của Nga và Trung Quốc, đây chính là động lực chính đằng sau yêu cầu mua lại Greenland của ông Trump. Tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới Davos diễn ra từ ngày 19 đến 23 tháng 1 năm 2026, bầu không khí đã trở nên vô cùng nặng nề do những tranh chấp này. Để khẳng định chủ quyền, Pháp, Đức, Anh, Na Uy, Thụy Điển và Hà Lan đã phối hợp gửi quân đội đến Greenland, một hành động bị ông Trump chỉ trích là "một trò chơi rất nguy hiểm". Cả Đan Mạch và chính quyền Greenland đều nhất quán khẳng định hòn đảo không phải để bán, và Thủ tướng Greenland Jens-Frederik Nielsen vẫn bày tỏ sự sẵn lòng duy trì các kênh đối thoại.

Các nhà phân tích nhận định rằng đề xuất của ông Macron về một cuộc gặp G7 không chính thức tại Paris vào ngày 22 tháng 1 năm 2026, với sự góp mặt của Nga và Đan Mạch, là một nỗ lực ngoại giao đa phương khéo léo. Động thái này tạo ra sự tương phản rõ rệt với hội nghị thượng đỉnh G7 chính thức dự kiến diễn ra vào tháng 6 năm 2026 tại Évian-les-Bains, nơi vai trò của Nga hoàn toàn bị loại bỏ. Tại nội bộ nước Mỹ, một số thành viên Đảng Cộng hòa như Hạ nghị sĩ Don Bacon đã công khai phản đối các biện pháp gây áp lực của ông Trump, coi đó là hành vi "hạ thấp" đối với đồng minh Đan Mạch. Trong khi đó, tổ chức xếp hạng tín nhiệm Fitch Ratings cảnh báo rằng các đe dọa thuế quan không chỉ làm gia tăng rủi ro địa chính trị tại Châu Âu mà còn có thể làm suy yếu nỗ lực kiềm chế Nga và gây ra gánh nặng chi phí cho người tiêu dùng Mỹ.

Sự leo thang này đánh dấu một bước ngoặt mới trong ngoại giao quốc tế, nơi các cuộc đàm phán kín bị đưa ra công luận một cách đột ngột. Việc các quốc gia châu Âu triển khai quân đội để bảo vệ chủ quyền của Greenland cho thấy sự đoàn kết hiếm thấy trước các áp lực kinh tế từ Washington. Khi thời hạn áp thuế ngày 1 tháng 2 năm 2026 đang cận kề, thế giới đang chờ đợi xem liệu các nỗ lực của ông Macron tại Paris có thể ngăn chặn một cuộc đổ vỡ hoàn toàn trong quan hệ đồng minh lâu đời giữa hai bờ Đại Tây Dương hay không.