Trong bối cảnh căng thẳng không ngừng leo thang tại eo biển Hormuz, chính quyền Mỹ đã chính thức công bố triển khai chiến dịch hải quân mang tên Project Freedom (Dự án Tự do) nhằm đảm bảo quyền tự do hàng hải và an toàn cho các tàu thương mại khi đi qua tuyến đường thủy huyết mạch này. Quyết định này được đưa ra sau hàng loạt tuyên bố từ các quan chức Iran liên quan đến việc đe dọa hạn chế hoạt động của các tàu chở dầu tại khu vực eo biển.
Theo các nguồn tin truyền thông phương Tây, Project Freedom bao gồm việc gia tăng sự hiện diện của lực lượng hải quân Mỹ tại khu vực eo biển Hormuz, đồng thời tăng cường phối hợp với các đối tác trong khu vực. Các báo cáo cũng chỉ ra sự tham gia của các tàu khu trục, lực lượng không quân và nhân sự hải quân, tuy nhiên quy mô lực lượng cụ thể cũng như quy tắc sử dụng vũ khí hiện vẫn chưa được tiết lộ chính thức.
Mặc dù các nguồn tin từ phía Iran tuyên bố rằng đã có một vụ tấn công nhằm vào tàu chiến của Mỹ, nhưng Lầu Năm Góc đã chính thức bác bỏ những thông tin này và gọi đó là hành vi tung tin giả, đồng thời khẳng định không ghi nhận bất kỳ sự cố nào liên quan đến tàu hải quân Mỹ tại eo biển Hormuz. Nhà chức trách Mỹ nhấn mạnh rằng mục tiêu của chiến dịch là bảo vệ các tàu thương mại và duy trì sự ổn định trong vận chuyển năng lượng, chứ không phải để leo thang căng thẳng.
Eo biển Hormuz đóng vai trò trọng yếu khi gánh vác một phần đáng kể giao thương dầu mỏ đường biển toàn cầu; theo ước tính của các tổ chức năng lượng quốc tế, khoảng một phần tư lượng dầu cung ứng bằng đường biển đi qua khu vực này. Trước tình trạng gia tăng hoạt động quân sự tại đây, các công ty năng lượng và đơn vị vận tải quốc tế đang phải tính toán lại lộ trình cũng như các điều khoản bảo hiểm, từ đó đẩy phí rủi ro tăng cao và khiến giá dầu trở nên biến động.
Nền kinh tế của nhiều quốc gia châu Âu và châu Á vốn phụ thuộc vào nguồn năng lượng nhập khẩu qua đường biển sẽ chịu tác động trực tiếp từ những thay đổi tại eo biển này. Trong bối cảnh Mỹ chuyển từ các tuyên bố ngoại giao sang triển khai lực lượng hải quân thực địa, giới phân tích cảnh báo về nguy cơ xảy ra va chạm ngoài ý muốn và nhấn mạnh nhu cầu tránh các xung đột quân sự trực tiếp khi sự ngờ vực sâu sắc giữa các bên vẫn đang tồn tại.
Như vậy, việc khởi động Project Freedom được xem là một bước đi quyết liệt của Washington nhằm thể hiện sự sẵn sàng trong việc bảo vệ hoạt động hàng hải tại eo biển Hormuz và duy trì ổn định nguồn cung năng lượng toàn cầu, tuy nhiên, những đánh giá về tác động dài hạn của nó đối với an ninh khu vực và giá dầu vẫn đang là chủ đề tranh luận sôi nổi của cộng đồng chuyên gia.
