Hệ thống AI Lookout+ hoàn tất thử nghiệm giám sát sinh vật biển tại Công viên Hàng hải Arnhem

Vào tháng 2 năm 2026, một cột mốc quan trọng trong lĩnh vực bảo tồn biển đã được thiết lập khi hệ thống trí tuệ nhân tạo Lookout+ kết thúc đợt thử nghiệm kéo dài hai tháng tại Công viên Hàng hải Arnhem (Arnhem Marine Park). Đây là một trong những khu vực nhạy cảm nhất về mặt sinh thái của Australia, nơi dự án được triển khai bởi sự hợp tác giữa công ty Greenroom Robotics có trụ sở tại Fremantle và đơn vị Riverside Oceanic trên con tàu nghiên cứu Riverside Guardian.

Nền tảng phần mềm Lookout+ không chỉ đơn thuần là một công cụ quan sát mà còn là một hệ thống nhận thức tình huống toàn diện. Bằng cách tích hợp dữ liệu từ camera quang học, radar và cảm biến nhiệt vào một giao diện thống nhất, các thuật toán học máy cho phép phát hiện và phân loại đối tượng trong phạm vi quan sát 360 độ, hoạt động liên tục suốt ngày đêm mà không hề giảm sút sự tập trung.

Trong suốt thời gian triển khai thực tế, hiệu suất của hệ thống đã chứng minh được sức mạnh vượt trội của công nghệ hiện đại thông qua các con số ấn tượng:

• Theo dõi thành công tổng cộng 1.840 đối tượng khác nhau.
• Bao phủ diện tích mặt nước lên tới 2.784 dặm vuông hải lý.
• Đảm bảo giám sát liên tục, loại bỏ hoàn toàn các điểm mù trong khu vực quản lý.

So với khả năng của một người quan sát thông thường, vốn chỉ có thể duy trì sự tập trung trong góc nhìn khoảng 30 độ và dễ bị ảnh hưởng bởi sự mệt mỏi, hệ thống này mang lại một bước tiến khổng lồ. Việc tích hợp các luồng dữ liệu cảm biến giúp tạo ra một bức tranh toàn cảnh về môi trường xung quanh, từ đó giảm thiểu tối đa rủi ro bỏ lỡ các tàu thuyền, cấu trúc nổi hoặc các loài động vật có vú dưới biển quý hiếm.

Greenroom Robotics, đơn vị chuyên phát triển phần mềm cho tàu tự hành, trước đó đã ghi dấu ấn khi tham gia thử nghiệm tàu tuần tra tự hành Sentinel vào tháng 4 năm 2024. Dự án hiện tại tại Arnhem Marine Park đánh dấu sự chuyển dịch quan trọng từ các bước thử nghiệm thực nghiệm sang ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) thực tế trong các khu vực bảo tồn thiên nhiên nghiêm ngặt.

Đồng hành cùng dự án là Riverside Oceanic, một đơn vị có trụ sở tại Townsville với hơn hai thập kỷ kinh nghiệm cung cấp dịch vụ hàng hải cho các tổ chức nghiên cứu hàng đầu, bao gồm Viện Khoa học Hàng hải Australia (AIMS). Việc áp dụng công nghệ giám sát bằng AI giúp mở rộng đáng kể khả năng của các hoạt động nghiên cứu mà không cần tăng thêm số lượng thủy thủ đoàn hay chi phí vận hành.

Công viên Hàng hải Arnhem nằm ở phía bắc Australia, giáp với biển Arafura, nổi tiếng với mức độ đa dạng sinh học cực cao và hệ sinh thái phong phú. Đối với những khu vực đặc thù như vậy, khả năng nhận diện sớm các rủi ro — từ các mối đe dọa về an toàn hàng hải đến những tác động tiềm tàng đối với hệ động vật biển — là yếu tố then chốt cho công tác quản lý và bảo tồn.

Việc tích hợp các hệ thống cảm biến thông minh vào quản lý biển mang lại nhiều lợi ích thiết thực cho cộng đồng và môi trường:

• Nâng cao mức độ an toàn cho các hoạt động giao thông đường thủy.
• Giảm thiểu tối đa nguy cơ va chạm giữa tàu thuyền và sinh vật biển.
• Hỗ trợ các quyết định bảo tồn dựa trên nền tảng dữ liệu chính xác.
• Tối ưu hóa việc sử dụng các nguồn lực quản lý trong điều kiện thực tế.

Các chuyên gia trong ngành nhận định rằng những hệ thống như Lookout+ đang định hình một mô hình quản lý biển mới — dựa trên việc thu thập và phân tích thông tin theo thời gian thực. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh nguồn kinh phí hạn hẹp và áp lực lên các hệ sinh thái biển ngày càng gia tăng do biến đổi khí hậu và hoạt động của con người.

Thử nghiệm thành công của Lookout+ tại Arnhem Marine Park đã khẳng định xu hướng chuyển đổi số mạnh mẽ trong công tác giám sát môi trường biển. Công nghệ này chứng minh rằng các hệ thống trí tuệ tự hành không chỉ có khả năng bổ trợ cho con người mà còn mở rộng đáng kể giới hạn quan sát trong những môi trường biển phức tạp và khắc nghiệt.

Trong bối cảnh toàn cầu đang hướng tới việc bảo tồn đại dương bền vững, những giải pháp công nghệ này không còn là những thử nghiệm đơn lẻ mà đang dần trở thành một phần thiết yếu của hạ tầng tương lai. Lần đầu tiên, đại dương không chỉ được nhìn nhận như một thực thể tự nhiên hùng vĩ mà còn là một không gian mà con người đang học cách lắng nghe chính xác hơn và bảo vệ một cách có ý thức hơn.