Sırbistan'da 2026'ya Kadar Sürecek Vatandaşlık Tabanlı Bitki Haritalama Projesi Başlatıldı

Novi Sad'dan bir grup botanikçi, Sırbistan genelinde bitkilerin çiçeklenme zamanlarını haritalamak amacıyla ulusal çapta bir girişim başlattı. #SrbijaCveta2026 etiketiyle duyurulan bu yenilikçi proje, 2026 yılının Ocak ayından itibaren vatandaşların aktif katılımını hedefliyor. Sırbistan'ın en büyük ikinci devlet üniversitesi olan Novi Sad Üniversitesi tarafından başlatılan bu inisiyatif, ülkenin bitki örtüsü hakkında güncel veriler toplama amacını taşıyor.

Novi Sad Üniversitesi Biyoloji ve Ekoloji Bölümü'nde Kıdemli Araştırmacı ve Herbaryum Başkanı olan Dr. Milica Rat, halkın yıl boyunca belirli bitki türlerinin ilk çiçeklenme dönemlerini kaydetme sürecine aktif olarak dahil olduğunu doğruladı. Bu vatandaş bilimi kampanyası, vatandaşların gözlem yeteneklerini kullanarak kardelen ve krokus gibi baharın ilk işaretlerini kendi çevrelerinde kaydetmelerini sağlıyor. Elde edilecek veriler, biyoçeşitlilik kaybını değerlendirmek, iklim değişikliğinin etkilerini analiz etmek ve polen alerjileriyle mücadele önlemleri geliştirmek için kritik bir kaynak oluşturacak.

Dr. Rat, #SrbijaCveta2026 girişiminin bilimi, dijital teknolojileri ve doğa merakını bir araya getirdiğini vurguladı. Projenin nihai hedefi, belirlenen süreye kadar Sırp florasının en güncel dijital haritasını oluşturmaktır. Katılımcılardan ilk çiçeklenmeleri belgelemeleri, tam konum bilgisini kaydetmeleri ve fotoğraflarını @SrbijaCveta2026 Instagram hesabı aracılığıyla veya ilgili hashtag'i kullanarak paylaşmaları bekleniyor. Novi Sad Üniversitesi Biyoloji ve Ekoloji Bölümü (BUNS) faaliyetleri kapsamında yürütülen bu kampanya, kişisel gözlemlerin doğa koruma bilinci açısından ne denli değerli olduğunu halka anlatmayı amaçlıyor.

Sırbistan, bitki örtüsüne gösterilen bu ilginin yanı sıra, Mayıs 2026'da uluslararası nitelikteki Bitkilerin Büyülenmesi Günü'nü (Fascination of Plants Day, FoPD2026) de ağırlamaya hazırlanıyor. Bu küresel etkinliğin Sırbistan'daki koordinasyonunu, Sırbistan Cumhuriyeti Ulusal Enstitüsü olan Siniša Stanković Biyolojik Araştırmalar Enstitüsü'nden Ivana Tubić üstleniyor. Avrupa Bitki Bilimleri Örgütü (EPSO) tarafından organize edilen ve 2026 Mart'ından Kasım'ına kadar sürmesi planlanan sekizinci FoPD etkinliğinin zirvesi 18 Mayıs 2026'da gerçekleşecek. FoPD'nin temel amacı, bitki biliminin tarım, bahçecilik, ormancılık ve farmasötik alanlardaki önemini kamuoyuna sergilemek ve bitkilerin çevre korumasındaki rolünü öne çıkarmaktır. Önceki 2024 kampanyasında 65'ten fazla ülkede 670'in üzerinde etkinlik düzenlenmişti.

Fenolojik olaylara odaklanan #SrbijaCveta2026 projesi, daha geniş bilimsel gündeme anlamlı bir katkı sunmaktadır. Novi Sad'daki bilim insanlarının çabaları sayesinde, Sırbistan'da vatandaşların doğrudan veri toplama sürecine dahil edilmesi sağlanarak, akademik bilim ile toplumsal aktivizmin güncel ekolojik zorlukların üstesinden gelmek için nasıl birleştirilebileceğine dair somut bir örnek teşkil edilmektedir. Sosyal medya üzerinden yürütülen katılım mekanizması, bilginin geniş kitlelere yayılmasını hızlandırırken, gençlerin bilimsel süreçlere olan ilgisini de artırmaktadır.