1804 Sınıf III Gümüş Dolar Heritage Müzayedesinde 3,5 Milyon Dolara Alıcı Buldu

"Amerikan Madeni Paralarının Kralı" olarak nümismatik dünyasında efsaneleşen 1804 "Draped Bust" (Serbest Saçlı) gümüş dolarının nadir Sınıf III versiyonu, 14 Ocak 2026 tarihinde Heritage Auctions tarafından düzenlenen görkemli bir müzayedede 3.538.000 ABD doları gibi rekor bir fiyata alıcı buldu. Bu satış, madeni paranın sadece maddi değerini değil, aynı zamanda sahip olduğu benzersiz tarihi mirası ve koleksiyoncular arasındaki sarsılmaz prestijini de bir kez daha teyit etti. Olağanüstü nadirliğiyle tanınan bu parça, açık artırma salonunda büyük bir heyecan dalgası yaratarak nümismatik tarihinin en önemli olaylarından biri haline geldi.

PCGS tarafından PR58 (Proof 58) derecesiyle tescillenen bu özel lot, Heritage Auctions'ın prestijli FUN US Coins Signature® etkinliği kapsamında sunulan ünlü Presidio Koleksiyonu'nun en değerli parçalarından biriydi. Bu madeni paranın etrafındaki asıl gizem ve cazibe, 1804 tarihini taşımasına rağmen aslında o yıl tedavül amaçlı hiçbir orijinal doların basılmamış olmasından kaynaklanmaktadır. ABD Darphanesi, gümüş maliyetlerindeki aşırı artış nedeniyle 1803 yılından sonra gümüş dolar üretimini durdurmuştu. Bu nedenle, 1804 tarihli bu paralar, belirli diplomatik ve koleksiyon amaçları doğrultusunda sonradan üretilen özel "yeniden basımlar" (restrikes) olarak kabul edilir ve bu durum onların değerini astronomik seviyelere çıkarır.

Nümismatik literatüründe bu paralar üç ana sınıfa ayrılmaktadır: 1834-1835 yıllarında Maskat Sultanı ve Siyam Kralı gibi yabancı liderlere sunulacak diplomatik hediye setleri için üretilen Sınıf I; kenar yazısı bulunmayan ve dünyada sadece tek bir örneği mevcut olan Sınıf II; ve bu müzayedede satılan örneğin de dahil olduğu Sınıf III. Satışı gerçekleştirilen Sınıf III örneği, kenarındaki belirgin harf kabartmalarıyla diğerlerinden ayrılmaktadır. Günümüzde varlığı kesin olarak bilinen sadece 16 adet orijinal 1804 doları bulunmaktadır ve bunlardan yalnızca yedi tanesi Sınıf III kategorisindedir. Satılan bu spesifik parça, müze koleksiyonları dışında kalan ve özel mülkiyete konu olabilen sadece dört Sınıf III örneğinden biri olması nedeniyle, nadir eser avcıları için paha biçilemez bir fırsat olarak görülmektedir.

Heritage Auctions Başkan Yardımcısı Todd Imhof, satışın ardından yaptığı açıklamada, madeni paranın tarihi derinliğine ve piyasadaki kıtlığına vurgu yaparak, bilinen 16 örneğin altısının kalıcı olarak müzelerde sergilendiğini hatırlattı. "Adams-Carter" örneği olarak bilinen bu parça, Sınıf III örnekleri arasında belgelenmiş en uzun ve en etkileyici mülkiyet geçmişlerinden (provenans) birine sahiptir. Paranın geçmişteki sahipleri listesi, Phineas Adams, Amon G. Carter Sr., Waldo Charles Newcomer ve Edward Howland Robinson Green gibi Amerikan nümismatiğinin en seçkin ve saygın isimlerini barındırmaktadır. Bu isimlerin koleksiyonlarında yer almış olması, paranın kültürel ve tarihi değerini daha da pekiştirmektedir.

Bu nadide parçanın bir önceki satış rekoru, 2009 yılında yine bir Heritage müzayedesinde 2,3 milyon dolara satılmasıyla kaydedilmişti; 2026 yılındaki bu yeni rakam, üst düzey nümismatik varlıkların zaman içindeki değer artışını net bir şekilde ortaya koymaktadır. Sınıf III paralar, tıpkı gizemli Sınıf II örneği gibi, muhtemelen 1850'lerin sonu veya 1860'ların başında darphanede gizlice veya özel istek üzerine üretildiği, kenar yazılarının ise yaklaşık 1869 yılında eklendiği düşünülmektedir. PR58 derecesine sahip olan bu örnek, yaşına ve geçmişine bağlı olarak hafif aşınma izleri taşısa da, ABD nümismatiğinin en büyük hazinelerinden biri olma vasfını koruyan, derin ve göz alıcı ayna parlaklığındaki zeminleriyle büyüleyici bir görünüme sahiptir.