Inductiekoken wint terrein door gezondheid, efficiëntie en beleidsdoelen

De overstap van conventionele gasfornuizen naar inductiekoken versnelt in Nederland, gedreven door toenemende gezondheidszorgen en de integratie van slimme technologie in huishoudelijke apparaten. Deze ontwikkeling wordt onderstreept door onderzoek dat aantoont dat koken op gas vervuilende stoffen zoals stikstofdioxide (NO2) uitstoot, wat specifieke risico's met zich meebrengt voor personen met ademhalingsproblemen. Een grootschalige Europese overzichtsstudie rapporteerde dat bijna 40.000 vroegtijdige sterfgevallen per jaar in Europa direct verband houden met deze schadelijke emissies. Specifiek in Nederland wordt het aantal vroegtijdige sterfgevallen door het koken op gas jaarlijks geschat op ongeveer 1.300 mensen.

Technologisch gezien biedt inductie superieure prestaties, met aanzienlijk snellere opwarmtijden; tests wijzen uit dat water koken op inductie tot tweemaal zo snel kan zijn als op een propaangasfornuis. Moderne inductiekookplaten, waaronder de Bespoke-lijn van Samsung, integreren verfijnde, onmiddellijke temperatuurregeling via touchscreens en bieden slimme connectiviteit voor functies als monitoring op afstand en automatische veiligheidsuitschakelingen. Dit technologische voordeel gaat gepaard met verbeterde veiligheid, aangezien er geen open vuur of gaslekken mogelijk zijn, en de kookzones koelen snel af na het wegnemen van de pan. Bovendien is inductie de meest energiezuinige vorm van elektrisch koken, met een rendement dat oploopt tot 80 tot 90 procent doordat de energie direct de pan verwarmt.

Een praktisch voordeel is het vereenvoudigde onderhoud; het vlakke, naadloze oppervlak van inductieplaten maakt schoonmaken snel, in tegenstelling tot de reiniging van roosters en branders van gasapparatuur. Dit efficiënte energiegebruik, gecombineerd met de potentiële inzet van groene stroom, versterkt het ecologische argument voor de overstap. Een beperkende factor blijft de compatibiliteit van kookgerei, aangezien uitsluitend magnetische materialen optimaal functioneren op inductiekookplaten. De gemiddelde kosten voor een nieuwe inductiekookplaat liggen momenteel tussen de 400 en 800 euro, afhankelijk van merk en functies.

De algemene markttrend in Nederland wijst op inductie als de verwachte dominante kookmethode. Dit wordt ondersteund door beleidsdoelstellingen, waaronder de ambitie van de Rijksoverheid om de samenleving in 2050 aardgasvrij te maken, wat kan leiden tot toekomstige verboden op de installatie van nieuwe gasinfrastructuur. In nieuwbouwwoningen is een gasaansluiting niet langer verplicht, en momenteel wordt bijna 70 procent van de nieuwbouw zonder gasaansluiting opgeleverd. Hoewel ongeveer 60% van de Nederlandse huishoudens nog op gas kookt, ligt dit percentage in nieuwbouwgebieden zoals Flevoland aanzienlijk lager, rond de 30 procent. Onderzoek van TNO bevestigt dat bij koken op gas de advieswaarden voor stikstofdioxide veel vaker worden overschreden dan bij elektrisch koken, wat astmatische klachten kan veroorzaken, met name bij kinderen.