Wikipedia kończy 25 lat: Fundacja Wikimedia świętuje srebrny jubileusz i rozszerza współpracę z gigantami AI

W dniu 15 stycznia 2026 roku Wikipedia oficjalnie świętowała swoje dwudziestopięciolecie, celebrując transformację z niszowego eksperymentu w fundamentalny „kręgosłup wiedzy w internecie”. Wkraczając w drugą ćwierć wieku swojej działalności, Fundacja Wikimedia pozycjonuje tę globalną encyklopedię jako niezbędną, tworzoną przez ludzi przeciwwagę dla rosnącej fali treści generowanych syntetycznie przez sztuczną inteligencję.

Oficjalne dane opublikowane przez Fundację z okazji tego doniosłego jubileuszu rzucają światło na niespotykaną skalę projektu, który stał się nieodzownym elementem cyfrowego świata. Statystyki te potwierdzają, że Wikipedia nie tylko przetrwała próbę czasu, ale stała się głównym źródłem rzetelnych informacji dla miliardów użytkowników na całym globie, zachowując przy tym swój niekomercyjny charakter.

Skala oddziaływania platformy jest widoczna w każdym aspekcie jej funkcjonowania, od liczby dostępnych haseł po zaangażowanie społeczności. Poniższe zestawienie prezentuje kluczowe wskaźniki, które definiują obecną pozycję Wikipedii jako największego i najbardziej różnorodnego repozytorium ludzkiej wiedzy w historii:

• Zasięg merytoryczny: Obecnie baza zawiera ponad 65 milionów artykułów, które są dostępne w ponad 300 różnych językach, co czyni ją najbardziej wielojęzycznym projektem edukacyjnym.
• Globalna popularność: Serwis generuje blisko 15 miliardów odsłon miesięcznie, a dostęp do niego uzyskuje ponad 1,5 miliarda unikalnych urządzeń z każdego zakątka świata.
• Fundament ludzki: Prawie 250 000 aktywnych redaktorów-wolontariuszy, dokonujących edycji przynajmniej raz w miesiącu, stanowi najwyższą instancję weryfikującą treści i dbającą o ich jakość.

Równolegle z obchodami rocznicowymi, Fundacja Wikimedia ogłosiła znaczące rozszerzenie umów licencyjnych z kluczowymi graczami na rynku technologicznym i liderami w dziedzinie sztucznej inteligencji. Wśród partnerów, którzy zdecydowali się na zacieśnienie współpracy, znalazły się takie potęgi jak Amazon, Meta, Microsoft, Perplexity oraz Mistral AI, co zwiastuje nową erę relacji między otwartą wiedzą a nowoczesnymi technologiami.

Partnerstwa te są realizowane w ramach komercyjnej usługi Wikimedia Enterprise, która została zaprojektowana, aby dostarczać deweloperom systemów AI szybki, niezawodny i stabilny dostęp do zweryfikowanych danych z Wikipedii w czasie rzeczywistym. Jest to bezpośrednia odpowiedź na rosnące zapotrzebowanie na wysokiej jakości zbiory danych, które są niezbędne do trenowania i poprawiania dokładności zaawansowanych algorytmów.

Władze Fundacji wyraźnie zaznaczyły, że choć dostęp do samej encyklopedii pozostaje darmowy dla czytelników, utrzymanie tak potężnej i nowoczesnej infrastruktury generuje znaczne koszty operacyjne. Umowy komercyjne z gigantami technologicznymi mają na celu wsparcie finansowe misji organizacji non-profit, przy jednoczesnym zagwarantowaniu, że modele językowe (LLM) będą opierać się na informacjach sprawdzonych przez człowieka, a nie tylko na danych syntetycznych.

W ramach jubileuszu zainaugurowano również globalną, całoroczną kampanię „Wikipedia 25”, której motywem przewodnim stało się hasło „Wiedza to człowiek”. Inicjatywa ta ma na celu podkreślenie unikalnej wartości ludzkiego wkładu w tworzenie zasobów cyfrowych oraz celebrację różnorodności, pasji i bezinteresowności społeczności wolontariuszy, która buduje ten projekt od ćwierć wieku.

Jednym z najbardziej ambitnych elementów kampanii jest stworzenie cyfrowej kapsuły czasu, która ma na celu utrwalenie obecnego stanu zbiorowej mądrości ludzkości dla przyszłych pokoleń. Projekt ten ma być trwałym świadectwem intelektualnego dorobku naszych czasów i przypomnieniem o fundamentalnym znaczeniu rzetelnej, ogólnodostępnej informacji w dynamicznie zmieniającym się i coraz bardziej zautomatyzowanym świecie.

Program obchodów obejmuje także produkcję globalnej serii dokumentalnej, która przybliży sylwetki i inspirujące historie osób stojących za sukcesem platformy w różnych kręgach kulturowych. Ponadto zaplanowano szereg sympozjów poświęconych integralności informacji, podczas których naukowcy i praktycy będą debatować nad przyszłością otwartego dostępu do wiedzy w dobie dominacji sztucznej inteligencji oraz zagrożeń związanych z dezinformacją.

Patrząc w stronę kolejnego ćwierćwiecza, Fundacja Wikimedia potwierdziła swoje niezłomne zaangażowanie w rozwój technologii skoncentrowanej na potrzebach i możliwościach człowieka. Strategia organizacji zakłada, że nowoczesne narzędzia powinny pełnić rolę wyłącznie służebną wobec ludzkiej kreatywności i dążenia do prawdy, wzmacniając, a nie zastępując, krytyczne myślenie redaktorów.

Choć organizacja aktywnie testuje nowe narzędzia oparte na sztucznej inteligencji, które mają pomagać redaktorom w wykrywaniu braków w treściach, automatyzacji żmudnych zadań technicznych czy ułatwianiu tłumaczeń między różnymi wersjami językowymi, priorytety pozostają jasne. Fundacja stoi na stanowisku, że ostateczna kontrola i autorytet w kwestii dokładności oraz neutralności Wikipedii muszą zawsze spoczywać w rękach człowieka, co stanowi fundament zaufania, jakim cieszy się ta platforma.