Najsilniejsza rozbłysk słoneczny klasy M5.1 od 8 grudnia: Prognoza pogody kosmicznej na Nowy Rok

Dnia 27 grudnia 2025 roku na powierzchni Słońca zaobserwowano znaczący rozbłysk o sile M5.1. Było to najintensywniejsze zdarzenie tego typu od 8 grudnia bieżącego roku. Szczyt emisji promieniowania, zarejestrowany na wschodnim skraju tarczy słonecznej, nastąpił dokładnie o godzinie 01:50 czasu UTC. Siła tego zjawiska osiągnęła pułap bliski 50% progu wymaganego dla zdarzeń najwyższej, X-klasy.

Informacja ta została niezwłocznie udostępniona przez Laboratorium Astrofizyki Słonecznej Rosyjskiej Akademii Nauk, w skład której wchodzą Instytut Fizyki Kosmicznej Rosyjskiej Akademii Nauk (IKI RAN) oraz Instytut Spektrofizyki i Fizyki Atmosfery Syberyjskiego Oddziału Rosyjskiej Akademii Nauk (ISZF SO RAN). Co ciekawe, rozbłysk M5.1 oraz poprzednie silne zdarzenie z 8 grudnia, klasyfikowane jako X1.1, najprawdopodobniej miały swoje źródło w tym samym obszarze aktywnym. Na początku grudnia ten ośrodek aktywności znajdował się na zachodniej krawędzi Słońca. Po upływie czasu potrzebnego na wykonanie przez Słońce około dwóch trzecich pełnego obrotu wokół własnej osi, region ten ponownie ukazał się na widocznej części tarczy, tym razem na wschodnim brzegu.

Obserwacje specjalistów wskazują, że w kierunku Ziemi zmierzają obecnie dwa duże obszary aktywne, które mogą wywołać rozbłyski w okresie poprzedzającym święta noworoczne. Zgodnie z przeprowadzonymi obliczeniami, te rejony znajdą się w strefie pewnej widoczności 30 i 31 grudnia. Jednym z nich jest powracający kompleks plam słonecznych o numerach 4294-4296-4298. Był to największy kompleks w 2025 roku, który zniknął za Słońcem 12–13 grudnia. Wstępne szacunki sugerują jednak, że jego obecna powierzchnia może być mniejsza niż poprzednio.

Analizując kontekst pogody kosmicznej, rok 2025 okazał się okresem wzmożonej aktywności geomagnetycznej. Był to rok rekordowy pod względem liczby dni z burzami magnetycznymi w ciągu ostatniej dekady, a ogólna suma zakłóceń osiągnęła najwyższy poziom od dwudziestu lat. Profesor Siergiej Jazew z Uniwersytetu Irkuckiego przewiduje, że w 2026 roku liczba dni z burzami magnetycznymi prawdopodobnie spadnie, co będzie związane z ogólnym wyciszeniem aktywności słonecznej. Mimo to, wciąż możliwe są pojedyncze, silne wybuchy, w tym nawet do dziesięciu rozbłysków klasy X. Maria Abunina z Instytutu Fizyki Ziemi im. O. Ju. Szmidta Rosyjskiej Akademii Nauk (IZMIRAN) podkreśliła, że pomimo spodziewanego spadku, sytuacja geomagnetyczna utrzyma się w napięciu, ponieważ maksimum słoneczne jeszcze się nie zakończyło.

W odniesieniu do nadchodzących świąt, eksperci prezentują ostrożne prognozy. Chociaż szczyt spodziewanej aktywności rozbłyskowej może przypaść akurat na okres noworoczny, prawdopodobieństwo wystąpienia silnych burz magnetycznych dokładnie w noc sylwestrową (31 grudnia) jest oceniane jako niskie. Wynika to z faktu, że najbardziej aktywne rejony Słońca będą wówczas znacznie oddalone od linii łączącej Słońce z Ziemią. Według danych z 27 grudnia, stan pola magnetycznego Ziemi był spokojny, a szansa na burzę wynosiła zaledwie 3%. Prognozy na pierwsze dni stycznia 2026 roku również nie zapowiadają poważnych zakłóceń, choć w połowie miesiąca spodziewany jest wyraźny wzrost aktywności geomagnetycznej.

Mimo że rozbłysk M5.1 miał miejsce na skraju tarczy słonecznej, co ogranicza jego bezpośredni wpływ na magnetosferę Ziemi w porównaniu ze zdarzeniem centralnym, społeczność naukowa kontynuuje baczny monitoring. Instytucje badawcze zaznaczają, że większość rozbłysków nie generuje burz geomagnetycznych – tylko około jeden na dziesięć zauważalnych wybuchów skutkuje odczuwalnym zaburzeniem pola magnetycznego naszej planety.