Nieprzewidywalna pogoda uderza w globalne rolnictwo, powodując znaczące straty i wzrost cen

Nieprzewidywalne wzorce pogodowe stanowią poważne wyzwanie dla globalnego rolnictwa, prowadząc do uszkodzeń upraw i obniżenia plonów. Rolnicy na całym świecie zmagają się z utrzymaniem stabilnej produkcji z powodu ekstremalnych zjawisk, takich jak intensywne opady przeplatane z dotkliwymi upałami, które zakłócają cykle wzrostu roślin. Długotrwała wilgoć może prowadzić do chorób korzeni, podczas gdy palące słońce wysusza liście, powodując znaczące straty.

Badania wskazują, że ekstremalne zjawiska pogodowe, w tym ulewy, susze i fale upałów, odpowiadają za 18-43% wahań w wielkości plonów kluczowych upraw, takich jak kukurydza, soja, ryż i pszenica. Zmiany klimatyczne mogą być odpowiedzialne za dodatkowe 20-49% tych wahań. Zmniejszona podaż produktów rolnych bezpośrednio wpływa na ceny rynkowe, zmuszając sprzedawców do podnoszenia kosztów, co z kolei przekłada się na wyższe ceny dla konsumentów i bardziej ostrożne nawyki zakupowe.

Wzrost cen żywności jest ściśle powiązany z ekstremalnymi zjawiskami pogodowymi. W Wielkiej Brytanii intensywne opady w latach 2023-2024 spowodowały 22% wzrost cen ziemniaków. Susza w Kalifornii i Arizonie w 2022 roku przyczyniła się do 80% wzrostu cen warzyw w USA. W Wietnamie odnotowano 100% wzrost cen kawy robusta po fali upałów w lutym 2024 roku. W Polsce, według danych z 2025 roku, przewiduje się wzrost cen żywności i napojów bezalkoholowych o ponad 5%, a niektórych produktów nawet o kilkanaście procent.

Sytuacja ta wywiera znaczną presję na społeczności rolnicze, które borykają się z rosnącymi kosztami produkcji przy jednoczesnym spadku plonów. Polska traci rocznie średnio 6 miliardów złotych z powodu zjawisk ekstremalnych, a w ciągu niespełna dwóch dekad straty te sięgnęły około 115 miliardów złotych. Rolnictwo regeneracyjne, skupiające się na poprawie zdrowia gleby i zwiększeniu jej odporności, zyskuje na znaczeniu jako strategia adaptacyjna. Długoterminowa perspektywa wymaga inwestycji w innowacje, zrównoważone praktyki i partnerstwa publiczno-prywatne, aby budować bardziej odporny i zrównoważony system żywnościowy.