Wyjątkowa złota moneta z Bereniką II odkryta w Jerozolimie

Archeolodzy dokonali niezwykłego odkrycia w sercu Jerozolimy, w Mieście Dawida – rzadkiej złotej monety z wizerunkiem egipskiej królowej Bereniki II.

Moneta, ćwierć-drakma wybita w niemal czystym złocie, pochodzi sprzed około 2200 lat (246-241 r. p.n.e.) i została wyemitowana za panowania męża Bereniki, Ptolemeusza III Euergetesa. Jest to jeden z zaledwie około dwudziestu znanych na świecie egzemplarzy, a do tej pory wszystkie znaleziono w Egipcie. Odkrycie w Mieście Dawida, dokonane przez archeolog Rivkę Langler podczas rutynowego przesiewania ziemi na stanowisku Givati, jest pierwszym tego typu znaleziskiem w Jerozolimie.

Na awersie monety widnieje wizerunek Bereniki, ozdobionej diademem, welonem i naszyjnikiem, odzwierciedlający hellenistyczny majestat. Rewers przedstawia kornukopię, symbol obfitości, flankowaną gwiazdami i opatrzoną greckim napisem „Królowej Bereniki”. Moneta nosi tytuł „Basilisses” („Królowej”), co jest jednym z najwcześniejszych przykładów oficjalnego uznania królowej Ptolemejskiej jako samodzielnej władczyni, sugerując znaczący wpływ polityczny Bereniki.

Moneta, prawdopodobnie wybita w Aleksandrii, mogła być częścią serii dystrybuowanej wśród żołnierzy wracających z III wojny syryjskiej (246–241 p.n.e.). Ten konflikt, będący starciem między Królestwem Ptolemeuszy a Imperium Seleucydów, miał znaczący wpływ na późniejsze losy Judei. Dr Robert Kool z Izraelskiego Urzędu Starożytności oraz dr Haim Gitler z Muzeum Izraela podkreślili rzadkość i znaczenie tego odkrycia, wskazując, że jest to pierwsza tego typu moneta znaleziona w kontekście naukowych wykopalisk. Yiftah Shalev, dyrektor wykopalisk w Givati, dodał, że znalezisko to zaprzecza wcześniejszym przypuszczeniom o słabości Jerozolimy w okresach perskim i wczesnym hellenistycznym, wskazując na jej ożywienie pod panowaniem Ptolemeuszy.

Izraelski Minister Dziedzictwa, Amihai Eliyahu, skomentował znaczenie znaleziska, podkreślając, że Jerozolima wciąż zaskakuje. Złota moneta Bereniki II zostanie po raz pierwszy zaprezentowana publicznie na dorocznej konferencji badawczej Miasta Dawida na początku września.