Uitbarsting Etna Dwingt Hoogste Luchtvaartwaarschuwing Af

Europa's meest actieve vulkaan, de Etna, kende op 27 december 2025 een forse escalatie van zijn eruptieve activiteit. Deze intensivering noopte het Italiaanse Nationaal Instituut voor Geofysica en Vulkanologie - Etna Observatorium (INGV-OE) tot het afkondigen van de Rode Kleurcode voor de luchtvaart. Dit is de hoogste waarschuwingsgraad die van kracht kan zijn voor het vliegverkeer in de regio.

De toename in vulkanische onrust manifesteerde zich door spectaculaire lavastralen die hoogtes bereikten tussen de 300 en 400 meter. Gelijktijdig begon een nieuwe lavastroom zich in de richting van de Valle del Bove te bewegen. Dit is een depressie gelegen aan de oostelijke flank van de Etna. Explosieve uitbarstingen werden waargenomen vanuit de Bocca Nuova-krater, die gloeiend materiaal de lucht in slingerde. Deze gebeurtenissen volgden op een reeds gedocumenteerde toename van zowel seismische als akoestische energie, zoals vastgesteld door het INGV-OE.

Het Volcanic Ash Advisory Center (VAAC) Toulouse gaf een melding uit betreffende een aswolk die naar verwachting het Flight Level 360, oftewel 36.000 voet, zou bereiken. Deze wolk dreef met een snelheid van 25 knopen westwaarts. Ondanks deze Rode Alarmering bleef de situatie op de luchthaven Catania-Fontanarossa, die zich op ongeveer 33 kilometer van de krater bevindt, aanvankelijk onveranderd op 27 december. Toezichthouders waarschuwden echter dat een verergering van de asval mogelijk vertragingen kon veroorzaken vanwege het inherente risico voor straalmotoren.

In een gecoördineerde regionale aanpak besloot de afdeling Civiele Bescherming de algemene waarschuwingsgraad voor het omliggende gebied voorlopig te verhogen naar Geel. Dit gaf lokale autoriteiten de opdracht om de noodzakelijke maatregelen ter beperking van risico's te implementeren. Deze recente opflakkering zet een reeks van eerdere gebeurtenissen voort; zo was er ook al een rode waarschuwing na een significante uitbarsting op 2 juni 2025. Reeds in de nacht van 25 op 26 december vertoonde de Bocca Nuova-krater tekenen van verhoogde activiteit, waarbij gloeiend materiaal tot ongeveer 100 meter boven de kraterrand werd uitgestoten.

De huidige uitvloeiing van lava, waarbij tegen de ochtend van 27 december een lavastroom bijna twee kilometer richting de Valle del Bove reikte vanuit de Voragine-krateropening, wisselt af met krachtige, explosieve Stromboliaanse activiteit. Het gebied blijft desondanks een belangrijke toeristische trekpleister. Lokale skigebieden, zoals Etna Nord (Piano Provenzana) en Etna Sud (Nicolosi), zetten hun activiteiten voort en bieden skipassen aan tegen concurrerende tarieven in vergelijking met de Alpenresorts. Men kan dus zeggen dat de Etna, ondanks haar onstuimige karakter, de toeristische motor blijft aandrijven.