AB Bakanları İsrail Yaptırımları Konusunda Bölündü: Gazze Krizi Derinleşiyor

Düzenleyen: Татьяна Гуринович

30 Ağustos 2025'te Kopenhag'da bir araya gelen Avrupa Birliği dışişleri bakanları, Gazze'deki insani durumun vahameti ve bunun bölgesel istikrar üzerindeki etkilerini ele aldı. Toplantıda, İsrail'e yönelik potansiyel adımlar tartışılırken, Birlik içinde bu konuda ciddi görüş ayrılıkları olduğu bir kez daha belirginleşti.

Toplantıda öne çıkan tartışmalardan biri, Gazze'deki insani krize karşı bir önlem olarak İsrailli start-up'lara yönelik AB finansmanının askıya alınması önerisiydi. Ancak Almanya ve İtalya gibi İsrail ile güçlü diplomatik ve ekonomik bağları bulunan ülkeler bu öneriye karşı çıktı. AB'nin Dış Politika Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, toplantı öncesinde yaptığı açıklamada, bir uzlaşmaya varma konusunda iyimser olmadığını belirterek, "Bugün kesinlikle karar almayacağız" dedi. Bu durum, Birlik içindeki derin bölünmeleri gözler önüne serdi.

Gazze'deki insani durumun Birleşmiş Milletler tarafından 'kıtlık' olarak tanımlanması, diplomatik çabaların aciliyetini artırdı. İspanya Dışişleri Bakanı José Manuel Albares, Gazze'deki kıtlığı sona erdirmeye yönelik bir plan sundu. Plan, İsrail'in iki devletli çözümü engellediği düşünülen kuruluşlara yönelik ek yaptırımları ve İsrail'e silah sevkiyatının durdurulmasını içeriyordu. Ayrıca, Filistin Yönetimi'nin ekonomik çöküşünü önlemek için mali desteğin artırılması da önerildi. Buna rağmen, AB ülkeleri arasında bu konuda net bir fikir birliği sağlanamadı.

Fransa, İspanya, İrlanda ve Hollanda gibi ülkeler, İsrail'in AB araştırma programlarına erişiminin kısıtlanmasını desteklerken, Almanya ve İtalya bu tür önlemlere sıcak bakmadı. Bu bölünmüşlük, AB'nin Gazze krizi karşısında ortak bir duruş sergilemesini engelliyor. Avrupa Komisyonu'nun daha önce İsrailli start-up'ların Horizon Europe araştırma programına katılımının kısmen askıya alınması yönündeki önerisi de yeterli desteği bulamamıştı.

Almanya ve İtalya gibi bazı ülkeler, bu tür önlemlerin İsrail'in siyasi karar alma süreçleri veya askeri eylemleri üzerinde bir etkisi olmayacağını savunarak daha fazla zaman ve analiz talep etti. Bu durum, AB'nin dış politika alanındaki karar alma süreçlerinin ne kadar karmaşık olabildiğini gösteriyor. Gazze'deki durumun ciddiyeti ve uluslararası toplumun artan baskısı göz önüne alındığında, AB'nin bu konudaki bölünmüşlüğü, uluslararası sahnede etkili bir aktör olma kapasitesini sorgulatıyor.

Üye devletlerin farklı ulusal çıkarları ve jeopolitik değerlendirmeleri, Birlik'in ortak bir insani ve dış politika duruşu benimsemesini zorlaştırıyor. Bu durum, AB'nin hem insani değerlere bağlılığını hem de küresel istikrarı sağlama rolünü sınayan kritik bir dönüm noktası olarak görülüyor.

Kaynaklar

  • Al Jazeera Online

  • EU ministers to face Gaza divisions in Copenhagen

  • Albares presentará a la UE un plan para detener la hambruna en Gaza y aumentar las sanciones contra Israel

  • Albares propondrá a la UE un plan para detener la hambruna en Gaza y adoptar más sanciones contra Israel

  • EU top diplomat 'not optimistic' on sanctioning Israel

  • EU states meet to discuss measures against Israel over Gaza war

Bir hata veya yanlışlık buldunuz mu?

Yorumlarınızı en kısa sürede değerlendireceğiz.